ユーザ用ツール

サイト用ツール


sn48.42

差分

このページの2つのバージョン間の差分を表示します。

この比較画面へのリンク

両方とも前のリビジョン前のリビジョン
次のリビジョン
前のリビジョン
sn48.42 [2025/10/04 12:43] h1roemonsn48.42 [2025/12/21 04:59] (現在) h1roemon
行 1: 行 1:
-====sn48.42[SNv,217]『巫男巴婆羅門経』(うんなばばらもんきょう、 Uṇṇābhabrāhmaṇasuttaṃ、ウンナーブラーフマナ・スッタ)====+====sn48.42『巫男巴婆羅門経』Uṇṇābhabrāhmaṇasuttaṃ====
 {{tag>重要}} {{tag>重要}}
-<WRAP group> 
-<WRAP half column> 
- サーヴァッティーにちなむ話。 
- さてウンナーバ婆羅門は、世尊のもとに近づいた。\\ 
- 近づいて世尊と挨拶を交わした。\\ 
- 喜ばしい挨拶の話を交わして一隅に座った。\\ 
- 一隅に座ったウンナーバ婆羅門は世尊にこう言った。\\ 
-「ゴータマ尊者よ、これらの[[pañcindriya|五根]]は(それぞれ)別々な[[visaya|境域]]、別々な[[gocara|行処]]であり、互いの[[gocara|行処]]、[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]しません。\\ 
- どの五つでしょうか?\\ 
- [[cakkhu|眼]][[indriya|根]]、[[sota|耳]][[indriya|根]]、[[ghāna|鼻]][[indriya|根]]、[[jivha|舌]][[indriya|根]]、[[kāya|身]][[indriya|根]]\\ 
- ゴータマ尊者よ、いったい(それぞれ)別々な[[visaya|境域]]、別々な[[gocara|行処]]であり、互いの[[gocara|行処]]、[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]しないこれら[[pañcindriya|五根]]には何が[[paṭisaraṇa|救済]]であり、そして何がそれらの[[gocara|行処]]・[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]するのでしょうか?」と。\\ 
- \\ 
-「婆羅門よ、これらの[[pañcindriya|五根]]は(それぞれ)別々な[[visaya|境域]]、別々な[[gocara|行処]]であり、お互いの[[gocara|行処]]、[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]しない。\\ 
- 五とは何か。\\ 
- [[cakkhu|眼]][[indriya|根]]、[[sota|耳]][[indriya|根]]、[[ghāna|鼻]][[indriya|根]]、[[jivha|舌]][[indriya|根]]、[[kāya|身]][[indriya|根]]。\\ 
-\\ 
- 婆羅門よ、(それぞれ)別々な[[visaya|境域]]、別々な[[gocara|行処]]であり、互いの[[gocara|行処]]、[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]しないこれら[[pañcindriya|五根]]には[[mano|意]]が[[paṭisaraṇa|救済]]であり、まさに[[mano|意]]がそれらの[[gocara|行処]]・[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]する」と。\\ 
- \\ 
-「それではゴータマ尊者よ、[[mano|意]]の[[paṭisaraṇa|救済]]は何ですか?」と。\\ 
- \\ 
-「婆羅門よ、[[mano|意]]の[[paṭisaraṇa|救済]]は[[sati|念]]である」と。\\ 
- \\ 
-「それではゴータマ尊者よ、[[sati|念]]の[[paṭisaraṇa|救済]]は何ですか?」と。\\ 
- \\ 
-「婆羅門よ、[[sati|念]]の[[paṭisaraṇa|救済]]は[[vimutti|解脱]]である」と。\\ 
- \\ 
-「それではゴータマ尊者よ、[[vimutti|解脱]]の[[paṭisaraṇa|救済]]は何ですか?」と。\\ 
- \\ 
-「婆羅門よ、[[vimutti|解脱]]の[[paṭisaraṇa|救済]]は[[nibbāna|涅槃]]である」と。\\ 
- \\ 
-「それではゴータマ尊者よ、[[nibbāna|涅槃]]の[[paṭisaraṇa|救済]]は何ですか?」と。\\ 
- \\ 
-「婆羅門よ、あなたは質問を[[atisarati|行き過ぎ]]ており、質問の限度を捕えられていない。\\ 
- なぜなら婆羅門よ、[[brahmacariya|梵行]]は、[[nibbāna|涅槃]]への潜入、[[nibbāna|涅槃]]に[[parāyana|赴く]]、[[nibbāna|涅槃]]を[[pariyosāna|完了]]として修されるのだから」と。\\ 
- するとウンナーバ尊者は、世尊の所説に[[abhinandati|歓喜]]し[[anumodana|随喜]]して、座から起き上がると世尊に[[abhivādeti|礼拝]]し右回りの礼をして立ち去った。\\ 
-\\ 
- さて世尊は、ウンナーバ婆羅門が去るとまもなく比丘たちへ呼びかけられた、\\ 
-「たとえば比丘たちよ、尖塔の家屋あるいは尖塔会堂にて、太陽が昇るとき光線は東の窓から窓を通って入ると、どこに[[patiṭṭhita|確立]]するのだろうか?」と。\\ 
- \\ 
-「尊者よ、西方の壁にです」と。\\ 
- \\ 
-「比丘たちよ、まさにそのようにウンナーバ婆羅門の[[tathāgata|如来]]への[[saddhā|信]]は[[nivisati|留ま]]り、[[mūla|根]]が生じ、[[patiṭṭhita|確立]]し、堅固となり、沙門・婆羅門・[[deva|神々]]・[[māra|魔]]・[[brahmā|梵天]]、[[loka|世界]]の誰によっても撤去できないものとなった。\\ 
- 比丘たちよ、もしこのとき、ウンナーバ婆羅門が[[kālamkaroti|最期を迎え]]ても、およそその[[saṃyojana|結縛]]によりウンナーバ婆羅門が[[saṃyojana|結縛]]され再びこの[[loka|世界]]に来るような[[saṃyojana|結縛]]はない。(([[anāgāmī|不還]]になったという意味です。))」と。\\ 
-</WRAP> 
-<WRAP half column> 
-Sāvatthinidānaṃ.\\ 
-Atha kho uṇṇābho brāhmaṇo yena bhagavā tenupasaṅkami;\\ 
-upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodi.\\ 
-Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi.\\ 
-Ekamantaṃ nisinno kho uṇṇābho brāhmaṇo bhagavantaṃ etadavoca .\\ 
-‘‘Pañcimāni, bho gotama, indriyāni nānāvisayāni nānāgocarāni, na aññamaññassa gocaravisayaṃ paccanubhonti.\\ 
-Katamāni pañca?\\ 
-Cakkhundriyaṃ, sotindriyaṃ, ghānindriyaṃ, jivhindriyaṃ, kāyindriyaṃ.\\ 
-Imesaṃ nu kho, bho gotama, pañcannaṃ indriyānaṃ nānāvisayānaṃ nānāgocarānaṃ na aññamaññassa gocaravisayaṃ paccanubhontānaṃ kiṃ paṭisaraṇaṃ, ko ca nesaṃ gocaravisayaṃ paccanubhotī’’ti?\\ 
-\\ 
-‘‘Pañcimāni, brāhmaṇa, indriyāni nānāvisayāni nānāgocarāni na aññamaññassa gocaravisayaṃ paccanubhonti.\\ 
-Katamāni pañca?\\ 
-Cakkhundriyaṃ, sotindriyaṃ, ghānindriyaṃ, jivhindriyaṃ, kāyindriyaṃ.\\ 
-Imesaṃ kho, brāhmaṇa, pañcannaṃ indriyānaṃ nānāvisayānaṃ nānāgocarānaṃ na aññamaññassa gocaravisayaṃ paccanubhontānaṃ mano paṭisaraṇaṃ, manova nesaṃ gocaravisayaṃ paccanubhotī’’ti.\\ 
-\\ 
-‘‘Manassa pana, bho gotama, kiṃ paṭisaraṇa’’nti?\\ 
-\\ 
-‘‘Manassa kho, brāhmaṇa, sati paṭisaraṇa’’nti.\\ 
-\\ 
-‘‘Satiyā pana, bho gotama, kiṃ paṭisaraṇa’’nti?\\ 
-\\ 
-‘‘Satiyā kho, brāhmaṇa, vimutti paṭisaraṇa’’nti.\\ 
-\\ 
-‘‘Vimuttiyā pana, bho gotama, kiṃ paṭisaraṇa’’nti?\\ 
-\\ 
-‘‘Vimuttiyā kho, brāhmaṇa, nibbānaṃ paṭisaraṇa’’nti.\\ 
-\\ 
-‘‘Nibbānassa pana, bho gotama, kiṃ paṭisaraṇa’’nti?\\ 
-\\ 
-‘‘Accayāsi [accasarā (sī. syā. kaṃ.), ajjhaparaṃ (pī. ka.)], brāhmaṇa, pañhaṃ, nāsakkhi pañhassa pariyantaṃ gahetuṃ.\\ 
-Nibbānogadhañhi, brāhmaṇa, brahmacariyaṃ vussati nibbānaparāyaṇaṃ nibbānapariyosāna’’nti.\\ 
-Atha kho uṇṇābho brāhmaṇo bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkāmi.\\ 
-Atha kho bhagavā acirapakkante uṇṇābhe brāhmaṇe bhikkhū āmantesi .\\ 
-‘‘seyyathāpi, bhikkhave, kūṭāgāre vā kūṭāgārasālāyaṃ vā [rasmiyo (syā. ka.)] pācīnavātapānā sūriye uggacchante vātapānena rasmi [kūṭāgāraṃ vā kūṭāgārasālaṃ vā uttarāya (ka. sī.)] pavisitvā kvāssa [kāya (syā. ka.)] patiṭṭhitā’’ti?\\ 
-\\ 
-‘‘Pacchimāyaṃ, bhante, bhittiya’’nti.\\ 
-\\ 
-‘‘Evameva kho, bhikkhave, uṇṇābhassa brāhmaṇassa tathāgate saddhā niviṭṭhā mūlajātā patiṭṭhitā daḷhā asaṃhāriyā samaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā mārena vā brahmunā vā kenaci vā lokasmiṃ.\\ 
-Imamhi ce, bhikkhave, samaye uṇṇābho brāhmaṇo kālaṅkareyya, natthi saṃyojanaṃ yena saṃyojanena saṃyutto uṇṇābho brāhmaṇo puna imaṃ lokaṃ āgaccheyyā’’ti.\\ 
-</WRAP> 
-</WRAP> 
  
 +|Sāvatthinidānaṃ.| サーヴァッティーにちなむ話。|
 +|Atha kho uṇṇābho brāhmaṇo yena bhagavā tenupasaṅkami;| さてウンナーバ婆羅門は世尊のもとに近づいた。|
 +|upasaṅkamitvā bhagavatā saddhiṃ sammodi.| 近づいて世尊と挨拶を交わした。|
 +|Sammodanīyaṃ kathaṃ sāraṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ nisīdi.| 喜ばしい挨拶の話を交わしてから一隅に座った。|
 +|Ekamantaṃ nisinno kho uṇṇābho brāhmaṇo bhagavantaṃ etadavoca .| 一隅に座ったウンナーバ婆羅門は、世尊にこう言った。|
 +|‘‘Pañcimāni, bho gotama, indriyāni nānāvisayāni nānāgocarāni, na aññamaññassa gocaravisayaṃ paccanubhonti.|「友ゴータマよ、これら五つの[[indriya|根]]はそれぞれ異なる[[visaya|境域]]、異なる[[gocara|行処]]をもち、互いに[[gocara|行処]]や[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]することはありません。|
 +|Katamāni pañca?| 五とは何か。|
 +|Cakkhundriyaṃ, sotindriyaṃ, ghānindriyaṃ, jivhindriyaṃ, kāyindriyaṃ.| [[cakkhu|眼]][[indriya|根]]、[[sota|耳]][[indriya|根]]、[[ghāna|鼻]][[indriya|根]]、[[jivha|舌]][[indriya|根]]、[[kāya|身]][[indriya|根]]です。|
 +|Imesaṃ nu kho, bho gotama, pañcannaṃ indriyānaṃ nānāvisayānaṃ nānāgocarānaṃ na aññamaññassa gocaravisayaṃ paccanubhontānaṃ kiṃ paṭisaraṇaṃ, ko ca nesaṃ gocaravisayaṃ paccanubhotī’’ti?| 友ゴータマよ、いったいこれらの、それぞれ異なる[[visaya|境域]]、異なる[[gocara|行処]]をもち、互いに[[gocara|行処]]や[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]しない[[pañcindriya|五根]]にとっては、何が[[paṭisaraṇa|頼み]]で、何がそれらの[[gocara|行処]]や[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]するのですか?」と。|
 +|‘‘Pañcimāni, brāhmaṇa, indriyāni nānāvisayāni nānāgocarāni na aññamaññassa gocaravisayaṃ paccanubhonti.|「婆羅門よ、これら五つの[[indriya|根]]はそれぞれ異なる[[visaya|境域]]、異なる[[gocara|行処]]をもち、互いに[[gocara|行処]]や[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]することはありません。|
 +|Katamāni pañca?| 五とは何か。|
 +|Cakkhundriyaṃ, sotindriyaṃ, ghānindriyaṃ, jivhindriyaṃ, kāyindriyaṃ.| [[cakkhu|眼]][[indriya|根]]、[[sota|耳]][[indriya|根]]、[[ghāna|鼻]][[indriya|根]]、[[jivha|舌]][[indriya|根]]、[[kāya|身]][[indriya|根]]です。|
 +|Imesaṃ kho, brāhmaṇa, pañcannaṃ indriyānaṃ nānāvisayānaṃ nānāgocarānaṃ na aññamaññassa gocaravisayaṃ paccanubhontānaṃ mano paṭisaraṇaṃ, manova nesaṃ gocaravisayaṃ paccanubhotī’’ti.| 婆羅門よ、これらの、それぞれ異なる[[visaya|境域]]、異なる[[gocara|行処]]をもち、互いに[[gocara|行処]]や[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]しない[[pañcindriya|五根]]にとっては、[[mano|意]]が[[paṭisaraṇa|頼み]]で、[[mano|意]]がそれらの[[gocara|行処]]や[[visaya|境域]]を[[paccanubhavati|経験]]します」と。|
 +|‘‘Manassa pana, bho gotama, kiṃ paṭisaraṇa’’nti?|「では友ゴータマよ、[[mano|意]]にとっては何が[[paṭisaraṇa|頼み]]ですか?」と。|
 +|‘‘Manassa kho, brāhmaṇa, sati paṭisaraṇa’’nti.|「婆羅門よ、[[mano|意]]にとっては[[sati|念]]が[[paṭisaraṇa|頼み]]です」と。|
 +|‘‘Satiyā pana, bho gotama, kiṃ paṭisaraṇa’’nti?|「では友ゴータマよ、[[sati|念]]にとっては何が[[paṭisaraṇa|頼み]]ですか?」と。|
 +|‘‘Satiyā kho, brāhmaṇa, vimutti paṭisaraṇa’’nti.|「婆羅門よ、[[sati|念]]にとっては[[vimutti|解脱]]が[[paṭisaraṇa|頼み]]です」と。|
 +|‘‘Vimuttiyā pana, bho gotama, kiṃ paṭisaraṇa’’nti?|「では友ゴータマよ、[[vimutti|解脱]]にとっては何が[[paṭisaraṇa|頼み]]ですか?」と。|
 +|‘‘Vimuttiyā kho, brāhmaṇa, nibbānaṃ paṭisaraṇa’’nti.|「婆羅門よ、[[vimutti|解脱]]にとっては[[nibbāna|涅槃]]が[[paṭisaraṇa|頼み]]です」と。|
 +|‘‘Nibbānassa pana, bho gotama, kiṃ paṭisaraṇa’’nti?|「では友ゴータマよ、[[nibbāna|涅槃]]にとっては何が[[paṭisaraṇa|頼み]]ですか?」と。|
 +|‘‘Accayāsi [accasarā (sī. syā. kaṃ.), ajjhaparaṃ (pī. ka.)], brāhmaṇa, pañhaṃ, nāsakkhi pañhassa pariyantaṃ gahetuṃ.|「婆羅門よ、あなたは質問を[[atisarati|行き過ぎ]]、質問の限度をとらえられませんでした。|
 +|Nibbānogadhañhi, brāhmaṇa, brahmacariyaṃ vussati nibbānaparāyaṇaṃ nibbānapariyosāna’’nti.| なぜなら婆羅門よ、[[nibbāna|涅槃]]に[[ogadha|浸か]]り、[[nibbāna|涅槃]]に[[parāyana|赴き]]、[[nibbāna|涅槃]]で[[pariyosāna|完了]]するために[[brahmacariya|梵行]]は修されるからです」と。|
 +|Atha kho uṇṇābho brāhmaṇo bhagavato bhāsitaṃ abhinanditvā anumoditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā pakkāmi.| するとウンナーバ婆羅門は世尊の所説に[[abhinandati|歓喜]]し[[anumodana|随喜]]して、座から起き上がり世尊に[[abhivādeti|礼拝]]し右回りの礼をして立ち去った。|
 +|Atha kho bhagavā acirapakkante uṇṇābhe brāhmaṇe bhikkhū āmantesi .| さて、ウンナーバ婆羅門が去ってまもなく、世尊は比丘たちに呼びかけられた。|
 +|‘‘seyyathāpi, bhikkhave, kūṭāgāre vā kūṭāgārasālāyaṃ vā [rasmiyo (syā. ka.)] pācīnavātapānā sūriye uggacchante vātapānena rasmi [kūṭāgāraṃ vā kūṭāgārasālaṃ vā uttarāya (ka. sī.)] pavisitvā kvāssa [kāya (syā. ka.)] patiṭṭhitā’’ti?|「たとえば比丘たちよ、尖塔家屋や尖塔会堂に、東の窓から太陽が上るとき、光線は窓を通って入り、それはどこに[[patiṭṭhita|確立]]しますか?」と。|
 +|‘‘Pacchimāyaṃ, bhante, bhittiya’’nti.|「尊者よ、西方の壁にです」と。|
 +|‘‘Evameva kho, bhikkhave, uṇṇābhassa brāhmaṇassa tathāgate saddhā niviṭṭhā mūlajātā patiṭṭhitā daḷhā asaṃhāriyā samaṇena vā brāhmaṇena vā devena vā mārena vā brahmunā vā kenaci vā lokasmiṃ.|「まさにそのように比丘たちよ、ウンナーバ婆羅門の[[tathāgata|如来]]に対する[[saddhā|信]]は[[nivisati|留ま]]り、[[mūla|根]]が生じ、[[patiṭṭhita|確立]]し、堅固となり、沙門、婆羅門、[[deva|神々]]、[[māra|魔]]、[[brahmā|梵天]]、[[loka|世界]]の誰にも取り除けません。|
 +|Imamhi ce, bhikkhave, samaye uṇṇābho brāhmaṇo kālaṅkareyya, natthi saṃyojanaṃ yena saṃyojanena saṃyutto uṇṇābho brāhmaṇo puna imaṃ lokaṃ āgaccheyyā’’ti.| 比丘たちよ、もし今このときウンナーバ婆羅門が[[kālamkaroti|最期を迎え]]たとしても、ウンナーバ婆羅門がその[[saṃyojana|結縛]]によって[[saṃyutta|結ば]]れ、再びこの[[loka|世界]]へやって来るような、そのような[[saṃyojana|結縛]]は存在しません」と。((➡[[anāgāmī|不還]]))|
  
sn48.42.1759549409.txt.gz · 最終更新: by h1roemon