ユーザ用ツール

サイト用ツール


sn44.8

差分

このページの2つのバージョン間の差分を表示します。

この比較画面へのリンク

両方とも前のリビジョン前のリビジョン
次のリビジョン
前のリビジョン
sn44.8 [2025/12/21 04:59] h1roemonsn44.8 [2026/03/23 12:50] (現在) h1roemon
行 13: 行 13:
 |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’’’ti.|『[[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない。』とは。」| |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’’’ti.|『[[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない。』とは。」|
 |‘‘Ko nu kho, bho gotama, hetu, ko paccayo, yena aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ evaṃ puṭṭhānaṃ evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – |「友ゴータマよ、いったい何の[[hetu|因]]、何の[[paccaya|縁]]によって、このように問われた異教徒の[[paribbājaka|遍歴行者]]たちには、次のような[[byākata|明言]]があるのですか?| |‘‘Ko nu kho, bho gotama, hetu, ko paccayo, yena aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ evaṃ puṭṭhānaṃ evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – |「友ゴータマよ、いったい何の[[hetu|因]]、何の[[paccaya|縁]]によって、このように問われた異教徒の[[paribbājaka|遍歴行者]]たちには、次のような[[byākata|明言]]があるのですか?|
-|‘sassato loko’ti vā…pe… |『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]である』、 …中略…|+|‘sassato loko’ti vā…pe… |『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]である』とか、 …中略…|
 |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’ti vā? | [[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない』と。| |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’ti vā? | [[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない』と。|
 |Ko pana, bho gotama, hetu, ko paccayo, yena bhoto gotamassa evaṃ puṭṭhassa na evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – | また友ゴータマよ、何の[[hetu|因]]、何の[[paccaya|縁]]によって、このように問われた友ゴータマには、次のような[[byākata|明言]]はないのですか?| |Ko pana, bho gotama, hetu, ko paccayo, yena bhoto gotamassa evaṃ puṭṭhassa na evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – | また友ゴータマよ、何の[[hetu|因]]、何の[[paccaya|縁]]によって、このように問われた友ゴータマには、次のような[[byākata|明言]]はないのですか?|
行 24: 行 24:
 |viññāṇaṃ attato samanupassanti, viññāṇavantaṃ vā attānaṃ, attani vā viññāṇaṃ, viññāṇasmiṃ vā attānaṃ. | [[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]と[[samanupassati|見なし]]、あるいは[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]あるものと、[[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]のなかにあると、[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]のなかにあると([[samanupassati|見なし]]ます)。| |viññāṇaṃ attato samanupassanti, viññāṇavantaṃ vā attānaṃ, attani vā viññāṇaṃ, viññāṇasmiṃ vā attānaṃ. | [[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]と[[samanupassati|見なし]]、あるいは[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]あるものと、[[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]のなかにあると、[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]のなかにあると([[samanupassati|見なし]]ます)。|
 |Tasmā aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ evaṃ puṭṭhānaṃ evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – | それゆえこのように問われた異教徒の[[paribbājaka|遍歴行者]]たちには、次のような[[byākata|明言]]があるのです。| |Tasmā aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ evaṃ puṭṭhānaṃ evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – | それゆえこのように問われた異教徒の[[paribbājaka|遍歴行者]]たちには、次のような[[byākata|明言]]があるのです。|
-|‘sassato loko’ti vā…pe… |『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]である』、 …中略…|+|‘sassato loko’ti vā…pe… |『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]である』とか、 …中略…|
 |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’ti vā. |『[[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない』と。| |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’ti vā. |『[[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない』と。|
 |Tathāgato ca kho, vaccha, arahaṃ sammāsambuddho na rūpaṃ attato samanupassati, na rūpavantaṃ vā attānaṃ, na attani vā rūpaṃ, na rūpasmiṃ vā attānaṃ. | しかしヴァッチャよ、[[arahant|阿羅漢]]・[[sammāsambuddha|正等覚者]]たる[[tathāgata|如来]]は、[[rūpa|色]]を[[atta|我]]と[[samanupassati|見なさ]]ず、また[[atta|我]]を[[rūpa|色]]あるものとも、[[rūpa|色]]を[[atta|我]]のなかにあるとも、[[atta|我]]を[[rūpa|色]]のなかにあるとも([[samanupassati|見なし]]ません)。| |Tathāgato ca kho, vaccha, arahaṃ sammāsambuddho na rūpaṃ attato samanupassati, na rūpavantaṃ vā attānaṃ, na attani vā rūpaṃ, na rūpasmiṃ vā attānaṃ. | しかしヴァッチャよ、[[arahant|阿羅漢]]・[[sammāsambuddha|正等覚者]]たる[[tathāgata|如来]]は、[[rūpa|色]]を[[atta|我]]と[[samanupassati|見なさ]]ず、また[[atta|我]]を[[rūpa|色]]あるものとも、[[rūpa|色]]を[[atta|我]]のなかにあるとも、[[atta|我]]を[[rūpa|色]]のなかにあるとも([[samanupassati|見なし]]ません)。|
行 45: 行 45:
 |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’’’ti.|『[[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない。』とは。」| |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’’’ti.|『[[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない。』とは。」|
 |‘‘Ko nu kho, bho moggallāna, hetu, ko paccayo, yena aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ evaṃ puṭṭhānaṃ evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – |「友モッガッラーナよ、いったい何の[[hetu|因]]、何の[[paccaya|縁]]によって、このように問われた異教徒の[[paribbājaka|遍歴行者]]たちには、次のような[[byākata|明言]]があるのですか?| |‘‘Ko nu kho, bho moggallāna, hetu, ko paccayo, yena aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ evaṃ puṭṭhānaṃ evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – |「友モッガッラーナよ、いったい何の[[hetu|因]]、何の[[paccaya|縁]]によって、このように問われた異教徒の[[paribbājaka|遍歴行者]]たちには、次のような[[byākata|明言]]があるのですか?|
-|‘sassato loko’ti vā…pe… |『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]である』、 …中略…|+|‘sassato loko’ti vā…pe… |『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]である』とか、 …中略…|
 |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’ti vā? | [[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない』と。| |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’ti vā? | [[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない』と。|
 |Ko pana, bho moggallāna, hetu, ko paccayo yena samaṇassa gotamassa evaṃ puṭṭhassa na evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – |「友モッガッラーナよ、いったい何の[[hetu|因]]、何の[[paccaya|縁]]によって、このように問われた沙門ゴータマには、次のような[[byākata|明言]]はないのですか?| |Ko pana, bho moggallāna, hetu, ko paccayo yena samaṇassa gotamassa evaṃ puṭṭhassa na evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – |「友モッガッラーナよ、いったい何の[[hetu|因]]、何の[[paccaya|縁]]によって、このように問われた沙門ゴータマには、次のような[[byākata|明言]]はないのですか?|
行 56: 行 56:
 |viññāṇaṃ attato samanupassanti, viññāṇavantaṃ vā attānaṃ, attani vā viññāṇaṃ, viññāṇasmiṃ vā attānaṃ. | [[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]と[[samanupassati|見なし]]、あるいは[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]あるものと、[[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]のなかにあると、[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]のなかにあると([[samanupassati|見なし]]ます)。| |viññāṇaṃ attato samanupassanti, viññāṇavantaṃ vā attānaṃ, attani vā viññāṇaṃ, viññāṇasmiṃ vā attānaṃ. | [[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]と[[samanupassati|見なし]]、あるいは[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]あるものと、[[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]のなかにあると、[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]のなかにあると([[samanupassati|見なし]]ます)。|
 |Tasmā aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ evaṃ puṭṭhānaṃ evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – | それゆえこのように問われた異教徒の[[paribbājaka|遍歴行者]]たちには、次のような[[byākata|明言]]があるのです。| |Tasmā aññatitthiyānaṃ paribbājakānaṃ evaṃ puṭṭhānaṃ evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – | それゆえこのように問われた異教徒の[[paribbājaka|遍歴行者]]たちには、次のような[[byākata|明言]]があるのです。|
-|‘sassato loko’ti vā…pe… |『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]である』、 …中略…|+|‘sassato loko’ti vā…pe… |『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]である』とか、 …中略…|
 |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’ti vā. |『[[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない』と。| |‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’ti vā. |『[[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない』と。|
 |Tathāgato ca kho, vaccha, arahaṃ sammāsambuddho na rūpaṃ attato samanupassati, na rūpavantaṃ vā attānaṃ, na attani vā rūpaṃ, na rūpasmiṃ vā attānaṃ. | しかしヴァッチャよ、[[arahant|阿羅漢]]・[[sammāsambuddha|正等覚者]]たる[[tathāgata|如来]]は、[[rūpa|色]]を[[atta|我]]と[[samanupassati|見なさ]]ず、また[[atta|我]]を[[rūpa|色]]あるものとも、[[rūpa|色]]を[[atta|我]]のなかにあるとも、[[atta|我]]を[[rūpa|色]]のなかにあるとも([[samanupassati|見なし]]ません)。| |Tathāgato ca kho, vaccha, arahaṃ sammāsambuddho na rūpaṃ attato samanupassati, na rūpavantaṃ vā attānaṃ, na attani vā rūpaṃ, na rūpasmiṃ vā attānaṃ. | しかしヴァッチャよ、[[arahant|阿羅漢]]・[[sammāsambuddha|正等覚者]]たる[[tathāgata|如来]]は、[[rūpa|色]]を[[atta|我]]と[[samanupassati|見なさ]]ず、また[[atta|我]]を[[rūpa|色]]あるものとも、[[rūpa|色]]を[[atta|我]]のなかにあるとも、[[atta|我]]を[[rūpa|色]]のなかにあるとも([[samanupassati|見なし]]ません)。|
行 64: 行 64:
 |na viññāṇaṃ attato samanupassati, na viññāṇavantaṃ vā attānaṃ, na attani vā viññāṇaṃ, na viññāṇasmiṃ vā attānaṃ. | [[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]と[[samanupassati|見なさ]]ず、また[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]あるものとも、[[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]のなかにあるとも、[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]のなかにあるとも([[samanupassati|見なし]]ません)。| |na viññāṇaṃ attato samanupassati, na viññāṇavantaṃ vā attānaṃ, na attani vā viññāṇaṃ, na viññāṇasmiṃ vā attānaṃ. | [[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]と[[samanupassati|見なさ]]ず、また[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]あるものとも、[[viññāṇa|識]]を[[atta|我]]のなかにあるとも、[[atta|我]]を[[viññāṇa|識]]のなかにあるとも([[samanupassati|見なし]]ません)。|
 |Tasmā tathāgatassa evaṃ puṭṭhassa na evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – | それゆえこのように問われた[[tathāgata|如来]]には、次のような[[byākata|明言]]はないのです。| |Tasmā tathāgatassa evaṃ puṭṭhassa na evaṃ veyyākaraṇaṃ hoti – | それゆえこのように問われた[[tathāgata|如来]]には、次のような[[byākata|明言]]はないのです。|
-|‘sassato loko’tipi, ‘asassato loko’tipi, ‘antavā loko’tipi, ‘anantavā loko’tipi, ‘taṃ jīvaṃ taṃ sarīra’ntipi, ‘aññaṃ jīvaṃ aññaṃ sarīra’ntipi, ‘hoti tathāgato paraṃ maraṇā’tipi, ‘na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’tipi, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṃ maraṇā’tipi, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’tipī’’ti.|『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]である』とも、『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]でない』とも、『[[loka|世界]]は果てがある』とも、『[[loka|世界]]は果てがない』とも、『[[jīva|命]]と[[sarīra|体]]は同一』とも、『[[jīva|命]]と[[sarīra|体]]は異なる』とも、『[[tathāgata|如来]]は死後に存在する』とも、『[[tathāgata|如来]]は死後に存在しない』とも、『[[tathāgata|如来]]は死後に存在し、そして存在しない』とも、『[[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない』とも。」|+|‘sassato loko’tipi, ‘asassato loko’tipi, ‘antavā loko’tipi, ‘anantavā loko’tipi, ‘taṃ jīvaṃ taṃ sarīra’ntipi, ‘aññaṃ jīvaṃ aññaṃ sarīra’ntipi, ‘hoti tathāgato paraṃ maraṇā’tipi, ‘na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’tipi, ‘hoti ca na ca hoti tathāgato paraṃ maraṇā’tipi, ‘neva hoti na na hoti tathāgato paraṃ maraṇā’tipī’’ti.|『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]である』とも、『[[loka|世界]]は[[sassata|永遠]]でない』とも、『[[loka|世界]]は果てがある』とも、『[[loka|世界]]は果てがない』とも、『[[jīva|命]]と[[sarīra|体]]は同一である』とも、『[[jīva|命]]と[[sarīra|体]]は異なる』とも、『[[tathāgata|如来]]は死後に存在する』とも、『[[tathāgata|如来]]は死後に存在しない』とも、『[[tathāgata|如来]]は死後に存在し、そして存在しない』とも、『[[tathāgata|如来]]は死後に存在するのでもなく、存在しないのでもない』とも。」|
 |‘‘Acchariyaṃ, bho moggallāna, abbhutaṃ, bho moggallāna! |「友モッガッラーナよ、稀有なことです。友モッガッラーナよ、未曾有なことです。| |‘‘Acchariyaṃ, bho moggallāna, abbhutaṃ, bho moggallāna! |「友モッガッラーナよ、稀有なことです。友モッガッラーナよ、未曾有なことです。|
-|Yatra hi nāma satthu ca sāvakassa ca atthena attho byañjanena byañjanaṃ saṃsandissati, samessati, na virodhayissati, yadidaṃ aggapadasmiṃ. | なんと、師と弟子の(語る)[[attha|意味]]と[[attha|意味]]、[[vyañjana|文字]]と[[vyañjana|文字]]が合流し、合致し、その句の端まで[[virodha|矛盾]]することがないとは。|+|Yatra hi nāma satthu ca sāvakassa ca atthena attho byañjanena byañjanaṃ saṃsandissati, samessati, na virodhayissati, yadidaṃ aggapadasmiṃ. | なんと、師と弟子の(語る)[[attha|意味]]と[[attha|意味]]、[[vyañjana|表現]]と[[vyañjana|表現]]が合流し、合致し、その句の端まで[[virodha|矛盾]]することがないとは。|
 |Idānāhaṃ, bho moggallāna, samaṇaṃ gotamaṃ upasaṅkamitvā etamatthaṃ apucchiṃ. | 友モッガッラーナよ、私はたった今、沙門ゴータマに近づいて、この[[attha|意味]]を問いました。| |Idānāhaṃ, bho moggallāna, samaṇaṃ gotamaṃ upasaṅkamitvā etamatthaṃ apucchiṃ. | 友モッガッラーナよ、私はたった今、沙門ゴータマに近づいて、この[[attha|意味]]を問いました。|
-|Samaṇopi me gotamo etehi padehi etehi byañjanehi etamatthaṃ byākāsi, seyyathāpi bhavaṃ moggallāno. | 沙門ゴータマもまた、まるで尊者モッガッラーナのように、これらの句、これらの[[vyañjana|文字]]によって、この[[attha|意味]]を私に[[byākata|解答]]しました。|+|Samaṇopi me gotamo etehi padehi etehi byañjanehi etamatthaṃ byākāsi, seyyathāpi bhavaṃ moggallāno. | 沙門ゴータマもまた、まるで尊者モッガッラーナのように、これらの句、これらの[[vyañjana|表現]]によって、この[[attha|意味]]を私に[[byākata|解答]]しました。|
 |Acchariyaṃ, bho moggallāna, abbhutaṃ, bho moggallāna! | 友モッガッラーナよ、稀有なことです。友モッガッラーナよ、未曾有なことです。| |Acchariyaṃ, bho moggallāna, abbhutaṃ, bho moggallāna! | 友モッガッラーナよ、稀有なことです。友モッガッラーナよ、未曾有なことです。|
-|Yatra hi nāma satthu ca sāvakassa ca atthena attho byañjanena byañjanaṃ saṃsandissati samessati na virodhayissati, yadidaṃ aggapadasmi’’nti. | なんと、師と弟子の(語る)[[attha|意味]]と[[attha|意味]]、[[vyañjana|文字]]と[[vyañjana|文字]]が合流し、合致し、その句の端まで[[virodha|矛盾]]することがないとは」と。|+|Yatra hi nāma satthu ca sāvakassa ca atthena attho byañjanena byañjanaṃ saṃsandissati samessati na virodhayissati, yadidaṃ aggapadasmi’’nti. | なんと、師と弟子の(語る)[[attha|意味]]と[[attha|意味]]、[[vyañjana|表現]]と[[vyañjana|表現]]が合流し、合致し、その句の端まで[[virodha|矛盾]]することがないとは」と。|
  
  
sn44.8.1766260768.txt.gz · 最終更新: by h1roemon