dvāra
門
一般的な門柱等の意味でも、
諸根における門
という意味でも使われます。
‘‘Atha kiñcarahi tvaṃ, āvuso ānanda, imehi navehi bhikkhūhi indriyesu aguttadvārehi bhojane amattaññūhi jāgariyaṃ ananuyuttehi saddhiṃ cārikaṃ carasi?
「友アーナンダよ、それではなぜ君は
諸根
において
門
が護られず、食事に適量を知らず、
覚醒
を実践しないこの新参比丘たちと一緒に遊行をなすのですか?
出典:
sn16.11
Atha kho anāthapiṇḍiko gahapati yena sivathikadvāraṃ [sīvathikadvāraṃ (sī. syā. kaṃ. pī.)] tenupasaṅkami.
アナータピンディカ
居士
が墓地の
門
に近づいたとき、
Amanussā dvāraṃ vivariṃsu.
非人間
たちは
門
を開けた。
出典:
sn10.8
‘‘Catucakkaṃ navadvāraṃ, puṇṇaṃ lobhena saṃyutaṃ;
「四輪
1)
と九
門
2)
は満ち
貪り
に
結ば
れ
Paṅkajātaṃ mahāvīra, kathaṃ yātrā bhavissatī’’ti.
汚泥が生じた 大英雄よ どのような道中になるのか」と。
1)
*
四動作
。
2)
*両眼、両耳、両鼻、口、尿道、肛門の九つ。
出典:
sn2.28
‘‘Kathañcāvuso, indriyesu guttadvāro hoti?
では友よ、
諸根
において
門
が護られた者はどのようでしょうか?
Idhāvuso, bhikkhu cakkhunā rūpaṃ disvā na nimittaggāhī hoti nānubyañjanaggāhī.
友よ、ここに比丘は
眼
で
色
を見ても
特相
をつかまず
随相
をつかみません。
出典:
sn35.120
‘etha tumhe, bhikkhave, indriyesu guttadvārā viharatha.
『さあ比丘たちよ、
諸根
において
門
が護られた者として住しなさい。
Cakkhunā rūpaṃ disvā mā nimittaggāhino ahuvattha, mānubyañjanaggāhino.
眼
で
色
を見て、
特相
をつかむ者、
随相
をつかむ者であってはならない。
出典:
sn35.127