sn56.14[SNv,426]『内処経』(ないしょきょう、 Ajjhattikāyatanasuttaṃ、アッジャッティカーヤタナ・スッタ)
「比丘たちよ、これらの四つの聖諦がある。
四とは何か?
苦の聖諦、苦の集起の聖諦、苦の滅の聖諦、
苦の滅に至る行道の聖諦。
それでは比丘たちよ、苦の聖諦とは何か?
それは六つの内処と言われるべきである。
いかなる六つか?
眼処、耳処、鼻処、
舌処、身処、意処。
比丘たちよ、これが苦の聖諦と呼ばれる。
それでは比丘たちよ、苦の集起の聖諦とは何か?
およそ喜びと貪をともない、あらゆるところに歓喜を求め、再有へ導くこの渇愛、すなわち、
欲愛、有愛、無有愛、
比丘たちよ、これが苦の集起の聖諦と呼ばれる。
それでは比丘たちよ、苦の滅の聖諦とは何か?
まさにその渇愛の残りなき離貪による滅尽、喜捨、放棄、脱却、無執著がある。
比丘たちよ、これが苦の滅の聖諦と呼ばれる。
それでは比丘たちよ、苦の滅に至る行道の聖諦とは何か?
それこそが八支聖道である。すなわち
正見、正思惟、正語、正業、
正命、正精進、正念、正定である。
比丘たちよ、この苦の滅に至る行道の聖諦と呼ばれる。
比丘たちよ、これらが四つの聖諦である。
それゆえ、ここで比丘たちよ、『これは苦である』と専念され、『これは苦の集起である』と専念され、『これは苦の滅である』と専念され、『これは苦の滅に至る行道である』と専念されるべきである」と。
‘‘Cattārimāni, bhikkhave, ariyasaccāni.
Katamāni cattāri?
Dukkhaṃ ariyasaccaṃ, dukkhasamudayaṃ ariyasaccaṃ, dukkhanirodhaṃ ariyasaccaṃ, dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṃ.
‘‘Katamañca, bhikkhave, dukkhaṃ ariyasaccaṃ?
‘Cha ajjhattikāni āyatanānī’ tissa vacanīyaṃ.
Katamāni cha?
Cakkhāyatanaṃ…pe…
manāyatanaṃ .
idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhaṃ ariyasaccaṃ.
‘‘Katamañca, bhikkhave, dukkhasamudayaṃ ariyasaccaṃ?
Yāyaṃ taṇhā ponobbhavikā nandirāgasahagatā tatratatrābhinandinī, seyyathidaṃ .
kāmataṇhā, bhavataṇhā, vibhavataṇhā .
idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhasamudayaṃ ariyasaccaṃ.
‘‘Katamañca, bhikkhave, dukkhanirodhaṃ ariyasaccaṃ?
Yo tassāyeva taṇhāya asesavirāganirodho cāgo paṭinissaggo mutti anālayo .
idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhanirodhaṃ ariyasaccaṃ.
‘‘Katamañca, bhikkhave, dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṃ?
Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, seyyathidaṃ .
sammādiṭṭhi…pe…
sammāsamādhi .
idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṃ.
Imāni kho, bhikkhave, cattāri ariyasaccāni.
‘‘Tasmātiha, bhikkhave, ‘idaṃ dukkha’nti yogo karaṇīyo…pe…
‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yogo karaṇīyo’’ti.
