sn56.13[SNv,425]『蘊経』(うんきょう、 Khandhasuttaṃ、カンダ・スッタ)
「比丘たちよ、これらの四つの聖諦がある。
四とは何か?
苦の聖諦、苦の集起の聖諦、苦の滅の聖諦、
苦の滅に至る行道の聖諦である。
それでは比丘たちよ、苦の聖諦とは何か?
それは五取蘊と言われるべきである。すなわち、
色取蘊、受取蘊、想取蘊、
行取蘊、識取蘊。
比丘たちよ、これが苦の聖諦と呼ばれる。
それでは比丘たちよ、苦の集起の聖諦とは何か?
およそ喜びと貪をともない、あらゆるところに歓喜を求め、再有へ導くこの渇愛、すなわち、
欲愛、有愛、無有愛である。
比丘たちよ、これが苦の集起の聖諦と呼ばれる。
それでは比丘たちよ、苦の滅の聖諦とは何か?
まさにその渇愛の残りなき離貪による滅尽、喜捨、放棄、脱却、無執著がある。
比丘たちよ、これが苦の滅の聖諦と呼ばれる。
それでは比丘たちよ、苦の滅に至る行道の聖諦とは何か?
それこそが八支聖道である。すなわち
正見、正思惟、正語、正業、
正命、正精進、正念、正定である。
比丘たちよ、この苦の滅に至る行道の聖諦と呼ばれる。
比丘たちよ、これらが四つの聖諦である。
それゆえ、ここで比丘たちよ、『これは苦である』と専念され、『これは苦の集起である』と専念され、『これは苦の滅である』と専念され、『これは苦の滅に至る行道である』と専念されるべきである」と。
‘‘Cattārimāni, bhikkhave, ariyasaccāni.
Katamāni cattāri?
Dukkhaṃ ariyasaccaṃ, dukkhasamudayaṃ ariyasaccaṃ, dukkhanirodhaṃ ariyasaccaṃ [dukkhasamudayo ariyasaccaṃ dukkhanirodho ariyasaccaṃ (syā.)] dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṃ.
‘‘Katamañca, bhikkhave, dukkhaṃ ariyasaccaṃ?
‘Pañcupādānakkhandhā’ tissa vacanīyaṃ, seyyathidaṃ [katame pañca (sī. syā. kaṃ.)] .
rūpupādānakkhandho…pe…
viññāṇupādānakkhandho.
Idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhaṃ ariyasaccaṃ.
‘‘Katamañca, bhikkhave, dukkhasamudayaṃ ariyasaccaṃ?
Yāyaṃ taṇhā ponobbhavikā nandirāgasahagatā tatratatrābhinandinī, seyyathidaṃ .
kāmataṇhā, bhavataṇhā, vibhavataṇhā.
Idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhasamudayaṃ ariyasaccaṃ.
‘‘Katamañca, bhikkhave, dukkhanirodhaṃ ariyasaccaṃ?
Yo tassāyeva taṇhāya asesavirāganirodho cāgo paṭinissaggo mutti anālayo .
idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhanirodhaṃ ariyasaccaṃ.
‘‘Katamañca, bhikkhave, dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṃ?
Ayameva ariyo aṭṭhaṅgiko maggo, seyyathidaṃ .
sammādiṭṭhi…pe…
sammāsamādhi .
idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṃ.
Imāni kho, bhikkhave, cattāri ariyasaccāni.
‘‘Tasmātiha, bhikkhave, ‘idaṃ dukkha’nti yogo karaṇīyo…pe…
‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yogo karaṇīyo’’ti.
