| Evaṃ me sutaṃ . | 私はこのように聞いた。 |
| ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme. | ある時、世尊はサーヴァッティーのジェータ林のアナータピンディカ僧園に住されていた。 |
| Tatra kho bhagavā bhikkhū āmantesi . | そのとき世尊は比丘たちに呼びかけられた。 |
| ‘‘bhikkhavo’’ti. | 「比丘たちよ」と。 |
| ‘‘Bhadante’’ti te bhikkhū bhagavato paccassosuṃ. | 「尊者よ」と、かの比丘たちは世尊に応じた。 |
| Bhagavā etadavoca . | 世尊はこう言われた。 |
| ‘‘samādhiṃ, bhikkhave, bhāvetha; | 「比丘たちよ、定を修養しなさい。 |
| samāhito, bhikkhave, bhikkhu yathābhūtaṃ pajānāti. | 比丘たちよ、入定した比丘は如実に了知します。 |
| Kiñca yathābhūtaṃ pajānāti? | では何を如実に了知するのか? |
| Rūpassa samudayañca atthaṅgamañca, vedanāya samudayañca atthaṅgamañca, saññāya samudayañca atthaṅgamañca, saṅkhārānaṃ samudayañca atthaṅgamañca, viññāṇassa samudayañca atthaṅgamañca’’. | 色の集起と消滅を、受の集起と消滅を、想の集起と消滅を、行の集起と消滅を、識の集起と消滅を。 |
| ‘‘Ko ca, bhikkhave, rūpassa samudayo, ko vedanāya samudayo, ko saññāya samudayo, ko saṅkhārānaṃ samudayo, ko viññāṇassa samudayo? | それでは比丘たちよ、何が色の集起で、何が受の集起で、何が想の集起で、何が行の集起で、何が識の集起ですか? |
| Idha, bhikkhave, bhikkhu abhinandati abhivadati ajjhosāya tiṭṭhati. | 比丘たちよ、ここに比丘は歓喜し歓迎し固執してとどまります。 |
| ‘‘Kiñca abhinandati abhivadati ajjhosāya tiṭṭhati? | では何に歓喜し歓迎し固執してとどまるのですか? |
| Rūpaṃ abhinandati abhivadati ajjhosāya tiṭṭhati. | 色に歓喜し歓迎し固執してとどまります。 |
| Tassa rūpaṃ abhinandato abhivadato ajjhosāya tiṭṭhato uppajjati nandī. | 色に歓喜し歓迎し固執してとどまる彼には喜びが生じます。 |
| Yā rūpe nandī tadupādānaṃ. | 色における喜び、それは取です。 |
| Tassupādānapaccayā bhavo; | その取に縁りて有があり、 |
| bhavapaccayā jāti; | 有に縁りて生があり、 |
| jātipaccayā jarāmaraṇaṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā sambhavanti. | 生に縁りて老死、悲、悲嘆、苦、憂、悩が生成します。 |
| Evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti. | このように、この苦蘊全体の集起があります。 |
| ‘‘Vedanaṃ abhinandati…pe… | 受に歓喜し …中略… |
| saññaṃ abhinandati… | 想に歓喜し … |
| saṅkhāre abhinandati… | 行に歓喜し … |
| viññāṇaṃ abhinandati abhivadati ajjhosāya tiṭṭhati. | 識に歓喜し歓迎し固執してとどまります。 |
| Tassa viññāṇaṃ abhinandato abhivadato ajjhosāya tiṭṭhato uppajjati nandī. | 識に歓喜し歓迎し固執してとどまる彼には喜びが生じます。 |
| Yā viññāṇe nandī tadupādānaṃ. | 識における喜び、それは取です。 |
| Tassupādānapaccayā bhavo; | その取に縁りて有があり、 |
| bhavapaccayā jāti; | 有に縁りて生があり、 |
| jātipaccayā…pe… | 生に縁りて …中略… |
| evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti. | このように、この苦蘊全体の集起があります。 |
| ‘‘Ayaṃ, bhikkhave, rūpassa samudayo; | 比丘たちよ、これが色の集起です。 |
| ayaṃ vedanāya samudayo; | これが受の集起です。 |
| ayaṃ saññāya samudayo; | これが想の集起です。 |
| ayaṃ saṅkhārānaṃ samudayo; | これが行の集起です。 |
| ayaṃ viññāṇassa samudayo. | これが識の集起です。 |
| ‘‘Ko ca, bhikkhave, rūpassa atthaṅgamo, ko vedanāya… | それでは比丘たちよ、何が色の消滅ですか、何が受の … |
| ko saññāya… | 何が想の … |
| ko saṅkhārānaṃ… | 何が行の … |
| ko viññāṇassa atthaṅgamo? | 何が識の消滅ですか? |
| Idha, bhikkhave, nābhinandati nābhivadati nājjhosāya tiṭṭhati. | 比丘たちよ、ここに彼は歓喜せず歓迎せず固執せずとどまります。 |
| ‘‘Kiñca nābhinandati nābhivadati nājjhosāya tiṭṭhati? | では何に歓喜せず歓迎せず固執せずとどまるのですか? |
| Rūpaṃ nābhinandati nābhivadati nājjhosāya tiṭṭhati. | 色に歓喜せず歓迎せず固執せずとどまります。 |
| Tassa rūpaṃ anabhinandato anabhivadato anajjhosāya tiṭṭhato yā rūpe nandī sā nirujjhati. | 色に歓喜せず歓迎せず固執せずとどまる彼には、色における喜び、それは滅します。 |
| Tassa nandīnirodhā upādānanirodho; | その喜びの滅ゆえに取の滅があり、 |
| upādānanirodhā bhavanirodho…pe… | 取の滅ゆえに有の滅があり、 …中略… |
| evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hoti. | このように、この苦蘊全体の滅があります。 |
| ‘‘Vedanaṃ nābhinandati nābhivadati nājjhosāya tiṭṭhati. | 受に歓喜せず歓迎せず固執せずとどまります。 |
| Tassa vedanaṃ anabhinandato anabhivadato anajjhosā tiṭṭhato yā vedanāya nandī sā nirujjhati. | 受に歓喜せず歓迎せず固執せずとどまる彼には、受における喜び、それは滅します。 |
| Tassa nandīnirodhā upādānanirodho; | その喜びの滅ゆえに取の滅があり、 |
| upādānanirodhā bhavanirodho…pe… | 取の滅ゆえに有の滅があり、 …中略… |
| evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hoti. | このように、この苦蘊全体の滅があります。 |
| ‘‘Saññaṃ nābhinandati…pe… | 想に歓喜せず …中略… |
| saṅkhāre nābhinandati nābhivadati nājjhosāya tiṭṭhati. | 行に歓喜せず歓迎せず固執せずとどまります。 |
| Tassa saṅkhāre anabhinandato anabhivadato anajjhosāya tiṭṭhato yā saṅkhāresu nandī sā nirujjhati. | 行に歓喜せず歓迎せず固執せずとどまる彼には、行における喜び、それは滅します。 |
| Tassa nandīnirodhā upādānanirodho; | その喜びの滅ゆえに取の滅があり、 |
| upādānanirodhā bhavanirodho…pe… | 取の滅ゆえに有の滅があり、 …中略… |
| evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hoti. | このように、この苦蘊全体の滅があります。 |
| ‘‘Viññāṇaṃ nābhinandati nābhivadati nājjhosāya tiṭṭhati. | 識に歓喜せず歓迎せず固執せずとどまります。 |
| Tassa viññāṇaṃ anabhinandato anabhivadato anajjhosāya tiṭṭhato yā viññāṇe nandī sā nirujjhati. | 識に歓喜せず歓迎せず固執せずとどまる彼には、識における喜び、それは滅します。 |
| Tassa nandīnirodhā upādānanirodho…pe… | その喜びの滅ゆえに取の滅があり、 …中略… |
| evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hoti. | このように、この苦蘊全体の滅があります。 |
| ‘‘Ayaṃ, bhikkhave, rūpassa atthaṅgamo, ayaṃ vedanāya atthaṅgamo, ayaṃ saññāya atthaṅgamo, ayaṃ saṅkhārānaṃ atthaṅgamo, ayaṃ viññāṇassa atthaṅgamo’’ti. | 比丘たちよ、これが色の消滅です。これが受の消滅です。これが想の消滅です。これが行の消滅です。これが識の消滅です」と。 |