ṭhiti
| tiṭṭhati | ṭhita | ṭhiti |
|---|---|---|
| とどまる、存続する | とどまった | 存続、持続 |
| 立つ | 立った | 立つこと |
| 立ち止まる | 立ち止まった |
tiṭṭhati:立つ, 住立す, 止まる, 存続す stands; stays; abides; lasts; remains
ṭhiti:住, 止住,定立 stability; duration; continuance
ṭhita:住立せる, 立てる, 停住の, 在世の, 生存の stood; stayed; stationary; immovable; one who stays
”とどまる、立つ、立ち止まる、存続、持続”と訳語を絞りました。
類語 patiṭṭhita:確立
出典: sn47.22
出典: sn46.2
出典: sn22.100
出典: sn22.54
| ‘‘seyyathāpi, bhikkhave, mahārukkho. | 「たとえば比丘たちよ、大樹があります。 |
| Tassa yāni ceva mūlāni adhogamāni, yāni ca tiriyaṅgamāni, sabbāni tāni uddhaṃ ojaṃ abhiharanti. | 下に行き、また四方に行くその諸根、そのすべては上に滋養を運びます。 |
| Evañhi so, bhikkhave, mahārukkho tadāhāro tadupādāno ciraṃ dīghamaddhānaṃ tiṭṭheyya. | このように比丘たちよ、その大樹は、それを食とし、それを取として久しく、長い間、存続するでしょう。 |
出典: sn12.56
| Dissatāyaṃ, bhikkhave, cātumahābhūtiko kāyo ekampi vassaṃ tiṭṭhamāno dvepi vassāni tiṭṭhamāno tīṇipi vassāni tiṭṭhamāno cattāripi vassāni tiṭṭhamāno pañcapi vassāni tiṭṭhamāno dasapi | 比丘たちよ、この四大種の身は一年もとどまり、二年もとどまり、それより三年もとどまり、四年もとどまり、五年もとどまり、十年もとどまり、 |
| vassāni tiṭṭhamāno vīsatipi vassāni tiṭṭhamāno tiṃsampi vassāni tiṭṭhamāno cattārīsampi vassāni tiṭṭhamāno paññāsampi vassāni tiṭṭhamāno vassasatampi tiṭṭhamāno, bhiyyopi tiṭṭhamāno. | 二十年もとどまり、三十年もとどまり、四十年もとどまり、五十年もとどまり、百年もとどまり、さらにとどまるように見えるからです。 |
出典: sn12.62
出典: sn12.67
出典: sn16.13
出典: sn17.8
出典: sn17.21
| ‘‘Sace taṃ, ānanda, evaṃ puccheyyuṃ . | 「アーナンダよ、もし人々が君にこう問うなら、 |
| ‘katamesaṃ, āvuso ānanda, dhammānaṃ uppādo paññāyati, vayo paññāyati, ṭhitassa [ṭhitānaṃ (syā. kaṃ. pī. ka.)] aññathattaṃ paññāyatī’ti? | 『友アーナンダよ、いかなる諸法の生起が知られ、衰滅が知られ、存続の異変が知られるのですか?』と。 |
| Evaṃ puṭṭho tvaṃ, ānanda, kinti byākareyyāsī’’ti? | アーナンダよ、こう問われた君は何と解答しますか?」と。 |
出典: sn22.37
| Vimuttattā ṭhitaṃ. | 解脱したゆえにとどまり、 |
| Ṭhitattā santusitaṃ [santussitaṃ (ka. sī. pī. ka.)]. | とどまるゆえに満足し、 |
| Santusitattā na paritassati. | 満足したゆえに動揺せず、 |
| Aparitassaṃ paccattaññeva parinibbāyati. | 動揺しない者はまさに各々で般涅槃し、 |
| ‘Khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti pajānātī’’ti. | 『生は尽き、梵行は修められ、なすべきはなされた。二度とこの状態はない』と了知します」と。 |
出典: sn22.45
出典: sn22.47
出典: sn22.79
出典: sn22.84
| ‘sattime kāyā akaṭā, akaṭavidhā, animmitā, animmātā, vañjhā, kūṭaṭṭhā, esikaṭṭhāyiṭṭhitā; | 『これら七つの集まりは作られたものでなく、作られた類いでなく、化作されたものでなく、化作者でなく、何も生まず、山頂のように立ち、石柱のごとくとどまっている。1) |
| te na iñjanti, na vipariṇamanti [na vipariṇāmenti (pī. ka.)], na aññamaññaṃ byābādhenti; | これらは動かず、変壊せず、互いに加害せず、 |
| nālaṃ aññamaññassa sukhāya vā dukkhāya vā sukhadukkhāya vā. | 互いの楽や苦や苦楽になり得ない。 |
1)
六師外道パクダ・カッチャーヤナの見解
出典: sn24.8
出典: sn34.2
| Tena kho pana samayena aññataro bhikkhu bhagavato upassuti [upassutiṃ (sī. ka.)] ṭhito hoti. | さてその時、とある比丘が世尊の(言葉を)傾聴して立ち止まっていた。 |
出典: sn35.113
出典: sn35.21
| ‘neva davāya, na madāya, na maṇḍanāya, na vibhūsanāya, yāvadeva imassa kāyassa ṭhitiyā yāpanāya, vihiṃsūparatiyā, brahmacariyānuggahāya. | 『快楽のためでもなく、陶酔のためでもなく、装飾のためでもなく、美容のためでもなく、ただこの身の存続と支えのため、害の抑制のため、梵行の支援のために(食べよう)、 |
| Iti purāṇañca vedanaṃ paṭihaṅkhāmi, navañca vedanaṃ na uppādessāmi, yātrā ca me bhavissati, anavajjatā ca phāsuvihāro cā’ti. | かくして以前の苦痛を克服し、新しい苦痛を生じさせず、私には(修行の)進行、罪なきこと、安住があるだろう』と。 |
出典: sn35.120
ṭhiti.txt · 最終更新: by h1roemon
