文書の過去の版を表示しています。
没, 滅没 setting down
atthaṃ:存在する + gama:行く = 存在(有)が行く。
”滅する、滅ぶ”という意味で、nirodha:滅とほぼ同じです。
またsamudaya:集起とペア―で使われることが多いです。辞書によれば日が落ちることをイメージとしてもつ言葉かも知れません。
類語 abbhatthaṃ gacchati:没滅する
| Evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hoti. | このように、この苦蘊全体の滅があります。 |
| Ayaṃ kho, bhikkhave, dukkhassa atthaṅgamo. | 比丘たちよ、これが苦の消滅です。 |
| iti rūpaṃ iti rūpassa samudayo iti rūpassa atthaṅgamo, iti vedanā iti vedanāya samudayo iti vedanāya atthaṅgamo, | 色はかくあり、色の集起はかくあり、色の消滅はかくあり、受はかくあり、受の集起はかくあり、受の消滅はかくあり、 |
| ‘‘lokassa, bhikkhave, samudayañca atthaṅgamañca desessāmi. | 「比丘たちよ、私は世界の集起と消滅を示します。 |
| yo vāyodhātuyā nirodho vūpasamo atthaṅgamo, dukkhasseso nirodho rogānaṃ vūpasamo jarāmaraṇassa atthaṅgamo’’ti. | 比丘たちよ、風界の滅、寂静、消滅。それは苦の滅、諸病の寂静、老死の消滅です」と。 |
| ‘‘Ayaṃ, bhikkhave, rūpassa atthaṅgamo, ayaṃ vedanāya atthaṅgamo, ayaṃ saññāya atthaṅgamo, ayaṃ saṅkhārānaṃ atthaṅgamo, ayaṃ viññāṇassa atthaṅgamo’’ti. | 比丘たちよ、これが色の消滅です。これが受の消滅です。これが想の消滅です。これが行の消滅です。これが識の消滅です」と。 |
| ‘‘Ahaṃ, bhikkhave, yāvadeva ākaṅkhāmi sabbaso rūpasaññānaṃ samatikkamā paṭighasaññānaṃ atthaṅgamā nānattasaññānaṃ amanasikārā ananto ākāsoti ākāsānañcāyatanaṃ upasampajja viharāmi. | 比丘たちよ、私は望むままに、あらゆる色想の超越ゆえに有対想の消滅ゆえに種々想の不作意ゆえに『虚空は無辺なり』という虚空無辺処を成就して住します。 |
| Yato kho, bhikkhave, bhikkhu channaṃ phassāyatanānaṃ samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ pajānāti; | 比丘たちよ、比丘が六触処の集起、消滅、楽味、危難、出離を如実に了知するならば、 |
| evaṃ kho, bhikkhave, bhikkhu vedagū hoti. | 比丘たちよ、そのように比丘はヴェーダの達人となります。 |