| upayati | upaya | upayāpeti |
| 接近する | 接近 | |
| 近づく | | |
| 押し寄せる | | 押しやる |
接近, 近著, 牽引
[m.] attachment approach, undertaking, taking up; clinging to, attachment, only as adj. (-°) in an° (anûpaya metri causā) not going near, aloof, unattached
押し寄せる、押しやるは意訳すぎかもしれません。ほかの用例を調査して修正します。
類語 upeti:及ぶ、apayāti:離れ去る、apayāpeti:離れ去らせる
🟦接近🟦
| Rūpadhātuyā kho, gahapati, yo chando yo rāgo yā nandī [nandi (sī. syā. kaṃ. pī.)] yā taṇhā ye upayupādānā [upāyupādānā (sī. syā. kaṃ. pī.)] cetaso adhiṭṭhānābhinivesānusayā te tathāgatassa pahīnā ucchinnamūlā tālāvatthukatā anabhāvaṃkatā [anabhāvakatā (sī. pī.), anabhāvaṃgatā (syā. kaṃ.)] āyatiṃ anuppādadhammā. | 居士よ、色界への欲、貪、喜び、渇愛、接近と取からの心の堅持と執持の随眠。如来のそれらは断じられ、根が断滅され、扇椰子の切り株のようにされ、非有にされ、将来に生起せざる性質です。 |
| ‘‘Upayo [upāyo (bahūsu)], bhikkhave, avimutto, anupayo vimutto. | 「比丘たちよ、接近は解脱せず、接近なきは解脱します。 |
| Rūpupayaṃ [rūpūpāyaṃ (sī. syā. kaṃ.), rūpupāyaṃ (pī. ka.)] vā, bhikkhave, viññāṇaṃ tiṭṭhamānaṃ tiṭṭheyya, rūpārammaṇaṃ rūpappatiṭṭhaṃ nandūpasecanaṃ vuddhiṃ virūḷhiṃ vepullaṃ āpajjeyya. | 比丘たちよ、色に接近しとどまる識がとどまるとき、色を所縁とし色を拠り所とし、喜びを散布しながら、成長、繁茂、繁栄に至るでしょう。 |
| Viññāṇe yo chando yo rāgo yā nandī yā taṇhā ye upayupādānā cetaso adhiṭṭhānābhinivesānusayā, te pajahatha. | 識への欲、貪、喜び、渇愛、接近と取からの心の堅持と執持の随眠。それらを断じなさい。 |
| Katamā nu kho, bhante, bhavanetti, katamo bhavanettinirodho’’ti? | 尊者よ、いったい何が有への誘導ですか? 何が有への誘導の滅ですか?」と。 |
| ‘‘Rūpe kho, rādha, yo chando yo rāgo yā nandī yā taṇhā ye upayupādānā cetaso adhiṭṭhānābhinivesānusayā – | 「ラーダよ、色への欲、貪、喜び、渇愛、接近と取からの心の堅持と執持の随眠。 |
| ayaṃ vuccati bhavanetti. | これが有への誘導と呼ばれます。 |
| Tesaṃ nirodho [nirodhā (sī. syā. kaṃ. pī.)] bhavanettinirodho. | それらの滅が、有への誘導の滅です。 |
| ‘‘Svāhaṃ akaṅkho asito anūpayo, | その私は 期待なく頼らず接近せず |
| ‘‘Papañcasaññā itarītarā narā, | 誰であれ妄想の想ある人々は |
| Papañcayantā upayanti saññino; | 妄想に行く者として有想へ接近する |
🟦近づく🟦
🟦押し寄せる(やる)🟦
| ‘‘mahāsamuddo, bhikkhave, upayanto mahānadiyo upayāpeti, mahānadiyo upayantiyo kunnadiyo upayāpenti, kunnadiyo upayantiyo mahāsobbhe upayāpenti, mahāsobbhā upayantā kusobbhe upayāpenti. | 「比丘たちよ、押し寄せる大海は大河を押しやり、押し寄せる大河は小川を押しやり、押し寄せる小川は大池を押しやり、押し寄せる大池は小池を押しやります。 |
| Najjo yathā naragaṇasaṅghasevitā, | ちょうど諸河川が 人々や群衆に用いられて |
| Puthū savantī upayanti sāgaraṃ. | 多方面から流れながら 海洋に押し寄せるように |