mn75(2) 『摩犍提経(2)』 (まけんだいきょう、Māgaṇḍiyasuttaṃ、マーガンディヤ・スッタ)
「マーガンディヤよ、眼は色を喜び、色を愉しみ、色を嬉しがる。
(しかし)如来には、それは調御され保護され防護されており、そしてその防護のための法を示す。
マーガンディヤよ、いったい君による『沙門ゴータマは生存の破壊者である』というこれは、それについて語ったものか?
「尊者ゴータマよ、私はまさにそれについて語った。
『沙門ゴータマは生存の破壊者である』と。
それはなぜか?
なぜならそのように我々を眠らせて探るから」と。
「マーガンディヤよ、耳は声を喜び、 …中略…
マーガンディヤよ、鼻は香を喜び、 …中略…
マーガンディヤよ、舌は味を喜び、味を愉しみ、味を嬉しがる。
(しかし)如来には、それは調御され保護され防護されており、そしてその防護のための法を示す。
マーガンディヤよ、いったい君による『沙門ゴータマは生存の破壊者である』というこれは、それについて語ったものか?
「はたして尊者ゴータマよ、私はまさにそれについて語った。
『沙門ゴータマは生存の破壊者である』と。
それはなぜか?
なぜならそのように我々を眠らせて探るから」と。
マーガンディヤよ、身は接触を喜び、接触を愉しみ、 …中略…
マーガンディヤよ、意は法を喜び、法を愉しみ、法を嬉しがる。
(しかし)如来には、それは調御され保護され防護されており、そしてその防護のための法を示す。
マーガンディヤよ、いったい君による『沙門ゴータマは生存の破壊者である』というこれは、それについて語ったものか?
「尊者ゴータマよ、私はまさにそれについて語った。
『沙門ゴータマは生存の破壊者である』と。
それはなぜか?
なぜならそのように我々を眠らせて探るから」と。
「マーガンディヤよ、これをどう思うだろうか。
ここに、とある者が、眼で識られる、望ましい、諸愛の、好みの、愛しき、欲を伴う、魅了する諸色により、以前は楽しんでいたが、後に彼は諸色の集起、消滅、楽味、危難、出離を如実に見出して色への渇愛を捨て去って、色への熱狂を排除し、渇望を離れ、内に静まり返った心で住するとしよう。
それではマーガンディヤよ、君には、この者へ何か言うべきことがあるだろうか?」と。
「尊者ゴータマよ、何もない。」
「マーガンディヤよ、これをどう思うだろうか。
ここに、とある者が、耳で識られる、 …中略…
鼻で識られる、 …中略…
舌で識られる、 …中略…
ここに、とある者が、身により識られる、望ましい、諸愛の、好みの、愛しき、欲を伴う、魅了する諸接触により、以前は楽しんでいたが、後に彼は諸接触の集起、消滅、楽味、危難、出離を如実に見出して接触への渇愛を捨て去って、接触への熱狂を排除し、渇望を離れ、内に静まり返った心で住するとしよう。
それではマーガンディヤよ、君には、この者へ何か言うべきことがあるだろうか?」と。
「尊者ゴータマよ、何もない。」
「マーガンディヤよ、私もまた以前に在家者だったとき、五欲を有し、備えて楽しんでいた。眼で識られる、望ましき、所愛の、好みの、愛しき、欲を近寄せ、魅了する諸色によって、耳で識られる、望ましき、所愛の、好みの、愛しき、欲を近寄せ、魅了する諸声によって …中略…
鼻で識られる、 …中略…
舌で識られる、 …中略…
身により識られる、望ましき、所愛の、好みの、愛しき、欲を近寄せ、魅了する諸接触によって。
友よ、その私には三つの楼閣があった。
ひとつは雨期の、ひとつは冬の、ひとつは夏の。
マーガンディヤよ、その私は雨期の四か月、雨期の楼閣で美しい女たち、楽器により仕えられ、楼閣の下に下りなかった。
後に、その私は諸欲の集起、消滅、楽味、危難、出離を如実に見出して欲愛を捨て去って、欲熱悩を駆逐し、渇望を離れ、内に静まり返った心で住している。
その私は愛欲について貪を離れない、欲愛に嚙みつかれた、欲熱悩に焼き焦がされた、愛欲にふける他の衆生たちを見ても、
その私は彼らを羨まず、そこに満悦しない。
それはなぜか?
なぜならマーガンディヤよ、およそ諸欲でない、不善諸法でないこの愉しみが、
天の楽をも圧倒してとどまり、
その愉しみにより楽しむ私は、劣ったものを羨まず、そこで満悦しないから。
‘‘Cakkhuṃ kho, māgaṇḍiya, rūpārāmaṃ rūparataṃ rūpasammuditaṃ.
Taṃ tathāgatassa dantaṃ guttaṃ rakkhitaṃ saṃvutaṃ, tassa ca saṃvarāya dhammaṃ deseti.
Idaṃ nu te etaṃ, māgaṇḍiya, sandhāya bhāsitaṃ – ‘bhūnahu samaṇo gotamo’’’ti?
‘‘Etadeva kho pana me, bho gotama, sandhāya bhāsitaṃ .
‘bhūnahu samaṇo gotamo’ti.
Taṃ kissa hetu?
Evañhi no sutte ocaratī’’ti.
‘‘Sotaṃ kho, māgaṇḍiya, saddārāmaṃ…pe…
ghānaṃ.20273 kho, māgaṇḍiya gandhārāmaṃ…
jivhā kho, māgaṇḍiya, rasārāmā rasaratā rasasammuditā.
Sā tathāgatassa dantā guttā rakkhitā saṃvutā, tassā ca saṃvarāya dhammaṃ deseti.
Idaṃ nu te etaṃ, māgaṇḍiya, sandhāya bhāsitaṃ – ‘bhūnahu samaṇo gotamo’’’ti?
‘‘Etadeva kho pana me, bho gotama, sandhāya bhāsitaṃ .
‘bhūnahu samaṇo gotamo’ti.
Taṃ kissa hetu?
Evañhi no sutte ocaratī’’ti.
‘‘Kāyo kho, māgaṇḍiya, phoṭṭhabbārāmo phoṭṭhabbarato…pe…
mano kho, māgaṇḍiya, dhammārāmo dhammarato dhammasammudito.
So tathāgatassa danto gutto rakkhito saṃvuto, tassa ca saṃvarāya dhammaṃ deseti.
Idaṃ nu te etaṃ, māgaṇḍiya, sandhāya bhāsitaṃ – ‘bhūnahu samaṇo gotamo’’’ti?
‘‘Etadeva kho pana me, bho gotama, sandhāya bhāsitaṃ .
‘bhūnahu samaṇo gotamo’ti.
Taṃ kissa hetu?
Evañhi no sutte ocaratī’’ti.
‘‘Taṃ kiṃ maññasi, māgaṇḍiya .
‘idhekacco cakkhuviññeyyehi rūpehi paricāritapubbo assa iṭṭhehi kantehi manāpehi piyarūpehi kāmūpasaṃhitehi rajanīyehi, so aparena samayena rūpānaṃyeva samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ viditvā rūpataṇhaṃ pahāya rūpapariḷāhaṃ paṭivinodetvā vigatapipāso ajjhattaṃ vūpasantacitto vihareyya.
Imassa pana te, māgaṇḍiya, kimassa vacanīya’’’nti?
‘‘Na kiñci, bho gotama’’.
‘‘Taṃ kiṃ maññasi, māgaṇḍiya .
‘idhekacco sotaviññeyyehi saddehi…pe…
ghānaviññeyyehi gandhehi…
jivhāviññeyyehi rasehi…
kāyaviññeyyehi phoṭṭhabbehi paricāritapubbo assa iṭṭhehi kantehi manāpehi piyarūpehi kāmūpasaṃhitehi rajanīyehi, so aparena samayena phoṭṭhabbānaṃyeva samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ viditvā phoṭṭhabbataṇhaṃ pahāya phoṭṭhabbapariḷāhaṃ paṭivinodetvā vigatapipāso ajjhattaṃ vūpasantacitto vihareyya.
Imassa pana te, māgaṇḍiya, kimassa vacanīya’’’nti?
‘‘Na kiñci, bho gotama’’.
‘‘Ahaṃ kho pana, māgaṇḍiya, pubbe agāriyabhūto samāno pañcahi kāmaguṇehi samappito samaṅgībhūto paricāresiṃ cakkhuviññeyyehi rūpehi iṭṭhehi kantehi manāpehi piyarūpehi kāmūpasaṃhitehi rajanīyehi, sotaviññeyyehi saddehi…pe…
ghānaviññeyyehi gandhehi…
jivhāviññeyyehi rasehi…
kāyaviññeyyehi phoṭṭhabbehi iṭṭhehi kantehi manāpehi piyarūpehi kāmūpasaṃhitehi rajanīyehi.
Tassa mayhaṃ, māgaṇḍiya, tayo pāsādā ahesuṃ .
eko vassiko, eko hemantiko, eko gimhiko.
So kho ahaṃ, māgaṇḍiya, vassike pāsāde vassike cattāro [vassike pāsāde cattāro (syā. kaṃ.)] māse nippurisehi tūriyehi [turiyehi (sī. syā. kaṃ. pī.)] paricārayamāno [paricāriyamāno (sabbattha)] na heṭṭhāpāsādaṃ orohāmi.
So aparena samayena kāmānaṃyeva samudayañca atthaṅgamañca assādañca ādīnavañca nissaraṇañca yathābhūtaṃ viditvā kāmataṇhaṃ pahāya kāmapariḷāhaṃ paṭivinodetvā vigatapipāso ajjhattaṃ vūpasantacitto viharāmi.
So aññe satte passāmi kāmesu avītarāge kāmataṇhāhi khajjamāne kāmapariḷāhena pariḍayhamāne kāme paṭisevante.
So tesaṃ na pihemi, na tattha abhiramāmi.
Taṃ kissa hetu?
Yāhayaṃ, māgaṇḍiya, rati, aññatreva kāmehi aññatra akusalehi dhammehi .
api dibbaṃ sukhaṃ samadhigayha tiṭṭhati .
tāya ratiyā ramamāno hīnassa na pihemi, na tattha abhiramāmi.
