sn12.61
sn12.61『無聞経』Assutavāsuttaṃ
| Evaṃ me sutaṃ . | 私はこのように聞いた。 |
| ekaṃ samayaṃ bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane anāthapiṇḍikassa ārāme…pe… | ある時、世尊はサーヴァッティーのジェータ林のアナータピンディカ僧園に住されていた。 …中略… |
| ‘‘assutavā, bhikkhave, puthujjano imasmiṃ cātumahābhūtikasmiṃ kāyasmiṃ nibbindeyyapi virajjeyyapi vimucceyyapi. | 「比丘たちよ、無聞の凡夫も、この四大種の身に対して厭い、離貪し、解脱したいこともあります。 |
| Taṃ kissa hetu? [cātummahābhūtikasmiṃ (sī. syā. kaṃ.)] | それはなぜか? |
| Dissati, bhikkhave [dissati hi bhikkhave (sī. syā. kaṃ.)], imassa cātumahābhūtikassa kāyassa ācayopi apacayopi ādānampi nikkhepanampi. | 比丘たちよ、この四大種の身には集積、削減、取ること、捨てることが見られます。1) |
| Tasmā tatrāssutavā puthujjano nibbindeyyapi virajjeyyapi vimucceyyapi’’. | それゆえ、それに対して無聞の凡夫も厭い、離貪し、解脱したいこともあるのです。 |
| ‘‘Yañca kho etaṃ, bhikkhave, vuccati cittaṃ itipi, mano itipi, viññāṇaṃ itipi, tatrāssutavā puthujjano nālaṃ nibbindituṃ nālaṃ virajjituṃ nālaṃ vimuccituṃ. | しかし比丘たちよ、無聞の凡夫はこの心とも、意とも、識とも呼ばれるもの、それに対して厭離が不十分で、離貪が不十分で、解脱が不十分です。 |
| Taṃ kissa hetu? | それはなぜか? |
| Dīgharattañhetaṃ, bhikkhave, assutavato puthujjanassa ajjhositaṃ mamāyitaṃ parāmaṭṭhaṃ . | なぜなら比丘たちよ、長い間、無聞の凡夫のそれは固執され、わが物とされ、執取されているからです。 |
| ‘etaṃ mama, esohamasmi, eso me attā’ti. | 『これは私のもの、これが私である、これは私の我』と。 |
| Tasmā tatrāssutavā puthujjano nālaṃ nibbindituṃ nālaṃ virajjituṃ nālaṃ vimuccituṃ. | それゆえ、無聞の凡夫はそれに対して厭離が不十分で、離貪が不十分で、解脱が不十分です。 |
| ‘‘Varaṃ, bhikkhave, assutavā puthujjano imaṃ cātumahābhūtikaṃ kāyaṃ attato upagaccheyya, na tveva cittaṃ. | 比丘たちよ、無聞の凡夫は『我』として心にではなく、この四大種の身に近づくほうがまだましです。 |
| Taṃ kissa hetu? | それはなぜか? |
| Dissatāyaṃ, bhikkhave, cātumahābhūtiko kāyo ekampi vassaṃ tiṭṭhamāno dvepi vassāni tiṭṭhamāno tīṇipi vassāni tiṭṭhamāno cattāripi vassāni tiṭṭhamāno pañcapi vassāni tiṭṭhamāno dasapi | 比丘たちよ、この四大種の身は一年もとどまり、二年もとどまり、それより三年もとどまり、四年もとどまり、五年もとどまり、十年もとどまり、 |
| vassāni tiṭṭhamāno vīsatipi vassāni tiṭṭhamāno tiṃsampi vassāni tiṭṭhamāno cattārīsampi vassāni tiṭṭhamāno paññāsampi vassāni tiṭṭhamāno vassasatampi tiṭṭhamāno, bhiyyopi tiṭṭhamāno. | 二十年もとどまり、三十年もとどまり、四十年もとどまり、五十年もとどまり、百年もとどまり、さらにとどまるように見えるからです。 |
| ‘‘Yañca kho etaṃ, bhikkhave, vuccati cittaṃ itipi, mano itipi, viññāṇaṃ itipi, taṃ rattiyā ca divasassa ca aññadeva uppajjati aññaṃ nirujjhati. | しかし比丘たちよ、この心とも、意とも、識とも呼ばれるもの。それは昼夜にまったく別に生じ、別に滅します。 |
| Seyyathāpi, bhikkhave, makkaṭo araññe pavane caramāno sākhaṃ gaṇhati, taṃ muñcitvā aññaṃ gaṇhati, taṃ muñcitvā aññaṃ gaṇhati; | たとえば比丘たちよ、山腹の林野を行く猿は枝をつかみ、それを放してから他をつかみ、それを放してから他をつかみます。 |
| evameva kho, bhikkhave, yamidaṃ vuccati cittaṃ itipi, mano itipi, viññāṇaṃ itipi, taṃ rattiyā ca divasassa ca aññadeva uppajjati aññaṃ nirujjhati. | まさにそのように比丘たちよ、この心とも、意とも、識とも呼ばれるもの。それは昼夜にまったく別に生じ、別に滅します。 |
| ‘‘Tatra, bhikkhave, sutavā ariyasāvako paṭiccasamuppādaṃyeva sādhukaṃ yoniso manasi karoti . | それについて比丘たちよ、既聞の聖弟子は、まさに縁起を充分に如理作意します。 |
| ‘iti imasmiṃ sati idaṃ hoti, imassuppādā idaṃ uppajjati; | 『かくしてこれがあればそれがあり これの生起よりそれは生じる |
| imasmiṃ asati idaṃ na hoti, imassa nirodhā idaṃ nirujjhati . | これがなければそれはなく これの滅ゆえにそれは滅する |
| yadidaṃ avijjāpaccayā saṅkhārā; | すなわち、無明に縁りて行があり |
| saṅkhārapaccayā viññāṇaṃ…pe… | 行に縁りて識があり …中略… |
| evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti. | このように、この苦蘊全体の集起があります。 |
| Avijjāya tveva asesavirāganirodhā saṅkhāranirodho; | しかし無明の残りなき離貪と滅ゆえに行の滅があり、 |
| saṅkhāranirodhā viññāṇanirodho…pe… | 行の滅ゆえに識の滅があり、 …中略… |
| evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hotī’’’ti. | このように、この苦蘊全体の滅がある』と。 |
| ‘‘Evaṃ passaṃ, bhikkhave, sutavā ariyasāvako rūpasmimpi nibbindati, vedanāyapi nibbindati, saññāyapi nibbindati, saṅkhāresupi nibbindati, viññāṇasmimpi nibbindati; | 比丘たちよ、このように見る既聞の聖弟子は、色についても厭い、受についても厭い、想についても厭い、行についても厭い、識についても厭い、 |
| nibbindaṃ virajjati, virāgā vimuccati, vimuttasmiṃ vimuttamiti ñāṇaṃ hoti. | 厭う者は離貪し、離貪ゆえに解脱し、解脱したとき、解脱したという智があります。 |
| ‘Khīṇā jāti, vusitaṃ brahmacariyaṃ, kataṃ karaṇīyaṃ, nāparaṃ itthattāyā’ti pajānātī’’ti. | 『生は尽き、梵行は修められ、なすべきはなされた。二度とこの状態はない』と了知する」と。 |
1)
取ること、捨てることについては、1.出生と死、2.摂取と排泄の両義にとれます。
sn12.61.txt · 最終更新: by h1roemon
