ユーザ用ツール

サイト用ツール


mn41_2

mn41(2) 『薩羅村婆羅門経(2)』 さらむらばらもんきょう、 Sāleyyaka-sutta、サーレッヤカ・スッタ)

 居士たちよ、による三種の法行正行があり、口(言葉)による四種の法行正行があり、による三種の法行正行がある。

 では居士たちよ、何がによる三種の法行正行なのか?

(1)この世で、居士たちよ、ある者は殺生捨て去って殺生から離れた者である。棒を置き、刀を置き、恥ありて、哀れみに至り、一切の(呼吸ある)生けるものに思いやりと憐れみある者として住する。
 
(2)盗み捨て去って盗みから離れた者である。
 およそ他人のもの、村や森にある他人の財産・資具。その与えられていないものを、盗みをおこして取らない者である。
 
(3)邪淫捨て去って邪淫から離れた者である。
 およそ母に守られた女性、父に守られた女性、父母に守られた女性、兄弟に守られた女性、姉妹に守られた女性、親族に守られた女性、種姓に守られた女性、に守られた女性、夫ある女性、(接触すると)杖罰ある女性、花飾りと糸玉に囲まれた(=婚約済)女性。そのような女性たちに交わらない者である。
 居士たちよ、このようにによる三種の法行正行がある。

 では居士たちよ、何が口(言葉)による四種の法行正行なのか?

(1)この世で、居士たちよ、ある者は虚偽語を捨て去って虚偽語から離れた者である。
 証人として連行され、公会堂に行き、集会所に行き、親族の中に行き、組合の中に行き、あるいは王家の中に行き、
『おい男よ、お前が知ること、それを言え』と問われて、
 彼は知らないので『知らない』と言い、
 知るので『知っている』と言い、
 見てないので『見てない』と言い、
 見ているので『見ている』と言う。
 そのように自己のため、他人のため、あるいは些細な物質のため、意識的虚偽を語らない者である。
 
(2)両舌語捨て去って両舌語から離れた者である。この者たちの分裂のため、ここより聞いてそちらに告げる者にならず、あるいはその者たちの分裂のため、そちらから聞いてこちらへ告げる者ではない。
 そのように分裂した者たちの調停者、調和した者たちの助長者、和合を喜び、和合を愉しみ、和合させる言葉を語る者である。
 
(3)粗悪語捨て去って、粗悪語から離れた者である。
 およそ欠陥なく、耳をしませ、愛情があり、に向かい、上品な、多くの人々に愛され、多くの人に好まれる言葉
 そのような言葉を語る者である。
 
(4)綺語捨て去って綺語から離れた者である。
 適時にり、事実り、意義り、り、り、適切な時に理由ある、限度ある、利益のある、貯蔵すべき言葉を語る者である。
 居士たちよ、このように口(言葉)による四種の法行正行がある。

 では居士たちよ、何がによる三種の法行正行なのか?

(1)この世で、居士たちよ、ある者は羨望なき者である。およそ他人のもの、他人の財・資具であるものを羨望しない、
『ああ、他人のものが私のものになればいいのに!』とは。
 
(2)また悪意なきの者がおり、憎悪なき思惟する、
『これらの生類怨みなく、加害なく、苦悩なく、ある者として自己を守れ』と。1)
 
(3)また正見者がおり、顛倒なきがある、
施与(の意味)はあり、供犠(の意味)はあり、献供(の意味)はあり、善行悪行果実果報はある。この世界はあり、他の世界はあり、母はあり、父はあり、化生生類はあり、
 この世界と他世界を自ら証知して実証して知らせるような、沙門、婆羅門、正行者、正しい行道者たちが世界にいる』と。
 居士たちよ、このようにによる三種の法行正行がある。

 このように居士たちよ、法行正行となり、この世でそのように一部の衆生身の崩壊より死後に善趣である天界に再生する。

 居士たちよ、もし法行者正行者が望むなら、
『ああ、私は身の崩壊より死後に、大家屋ある士族の親族に再生したいものだ』と。
 はたして彼が身の崩壊より死後に、大家屋ある士族の親族に再生するという、その道理が見出される。
 それはなぜか?
 なぜなら彼は法行者正行者だから。
 
 居士たちよ、もし法行者正行者が望むなら、
『ああ、私は身の崩壊より死後に、大家屋ある婆羅門の親族に … 中略 …
 大家屋ある居士の親族に再生したいものだ』と。
 はたして彼が身の崩壊より死後に、大家屋ある居士の親族に再生するという、その道理が見出される。
 それはなぜか?
 なぜなら彼は法行者正行者だから。
 
 居士たちよ、もし法行者正行者が望むなら、
『ああ、私は身の崩壊より死後に、四天王天の仲間に再生したいものだ』と。
 はたして彼が身の崩壊より死後に、四天王天の仲間に再生するという、その道理が見出される。
 それはなぜか?
 なぜなら彼は法行者正行者だから。
 
 居士たちよ、もし法行者正行者が望むならば、
『ああ、私は身の崩壊より死後に、三十三天の …中略…

 夜摩天の …
 兜率天の …
 化楽天の …
 他化自在天の …
 梵衆天の仲間に再生したいものだ』と。
 はたして彼が身の崩壊より死後に、梵衆天の仲間に再生するという、その道理が見出される。
 それはなぜか?
 なぜなら彼は法行者正行者だから。
 
 居士たちよ、もし法行者正行者が望むなら、
『ああ、私は身の崩壊より死後に、光天の仲間に再生したいものだ』と。
 はたして彼が身の崩壊より死後に、光天の仲間に再生するという、その道理が見出される。
 それはなぜか?
 なぜなら彼は法行者正行者だから。
 
 居士たちよ、もし法行者正行者が望むなら、
『ああ、私は身の崩壊より死後に、小光天の  … 中略 …
 無量光天の …
 光音天の …
 小浄天の …
 無量浄天の …
 遍浄天の …
 広果天の …
 無煩天の …
 無熱天の …
 現天の …
 天の …
 色究竟天の …
 空無辺に属する神々の …
 識無辺処に属する神々の …
 無所有処に属する神々の …
 非想非非想処に属する神々の仲間に再生したいものだ』と。

 はたして彼が身の崩壊より死後に、非想非非想処に属する神々の仲間に再生するという、その道理が見出される。
 それはなぜか?
 なぜなら彼は法行者正行者だから。
 
 居士たちよ、もし法行者正行者が望むなら、
『ああ、私は諸漏尽滅より、なき心解脱慧解脱を、まさに現法で自ら証知して、実証して、具足して住したいものだ』と。

 はたして彼が諸漏尽滅より、なき心解脱慧解脱を、まさに現法で自ら証知して、実証して、具足して住するという、その道理が見出される。

 それはなぜか?
 なぜなら彼は法行者正行者だから」と。
 このように説かれたサーラーの婆羅門や居士たちは、世尊にこう言った。
「尊者ゴータマよ、素晴らしい。尊者ゴータマよ、素晴らしい。
 尊者ゴータマよ、例えば倒れたものを起こすように、覆われたものを開けるように、迷えるものに道を告げるように、『ある者は姿を見よ』といって暗闇に灯明を差し出すように、
 まさにそのように ゴータマ尊者はさまざまなによりを明らかにされました。
 この我々はゴータマ尊者とと比丘僧伽に帰依いたします。

 ゴータマ尊者は我々を、今日から生きている限り、帰依した優婆塞としてご記憶下さい」と。

‘‘Tividhaṃ kho, gahapatayo, kāyena dhammacariyāsamacariyā hoti, catubbidhaṃ vācāya dhammacariyāsamacariyā hoti, tividhaṃ manasā dhammacariyāsamacariyā hoti.
‘‘Kathañca, gahapatayo, tividhaṃ kāyena dhammacariyāsamacariyā hoti?
Idha, gahapatayo, ekacco pāṇātipātaṃ pahāya pāṇātipātā paṭivirato hoti, nihitadaṇḍo nihitasattho lajjī dayāpanno sabbapāṇabhūtahitānukampī viharati.

‘‘Adinnādānaṃ pahāya adinnādānā paṭivirato hoti.
Yaṃ taṃ parassa paravittūpakaraṇaṃ, gāmagataṃ vā araññagataṃ vā, taṃ nādinnaṃ theyyasaṅkhātaṃ ādātā hoti.

‘‘Kāmesumicchācāraṃ pahāya kāmesumicchācārā paṭivirato hoti.
Yā tā māturakkhitā piturakkhitā mātāpiturakkhitā bhāturakkhitā bhaginirakkhitā ñātirakkhitā gottarakkhitā dhammarakkhitā sassāmikā saparidaṇḍā antamaso mālāguḷaparikkhittāpi, tathārūpāsu na cārittaṃ āpajjitā hoti.

Evaṃ kho, gahapatayo, tividhaṃ kāyena dhammacariyāsamacariyā hoti.

‘‘Kathañca, gahapatayo, catubbidhaṃ vācāya dhammacariyāsamacariyā hoti?
Idha, gahapatayo, ekacco musāvādaṃ pahāya musāvādā paṭivirato hoti.
Sabhāgato vā parisāgato vā, ñātimajjhagato vā pūgamajjhagato vā rājakulamajjhagato vā, abhinīto sakkhipuṭṭho .
‘ehambho purisa, yaṃ jānāsi taṃ vadehī’ti,
so ajānaṃ vā āha – ‘na jānāmī’ti,
jānaṃ vā āha – ‘jānāmī’ti,
apassaṃ vā āha – ‘na passāmī’ti,
passaṃ vā āha – ‘passāmī’ti.
Iti attahetu vā parahetu vā āmisakiñcikkhahetu vā na sampajānamusā bhāsitā hoti.

‘‘Pisuṇaṃ vācaṃ pahāya pisuṇāya vācāya paṭivirato hoti, ito sutvā na amutra akkhātā imesaṃ bhedāya, amutra vā sutvā na imesaṃ akkhātā amūsaṃ bhedāya.
Iti bhinnānaṃ vā sandhātā, sahitānaṃ vā anuppadātā, samaggārāmo samaggarato samagganandī samaggakaraṇiṃ vācaṃ bhāsitā hoti.

‘‘Pharusaṃ vācaṃ pahāya pharusāya vācāya paṭivirato hoti.
Yā sā vācā nelā kaṇṇasukhā pemanīyā hadayaṅgamā porī bahujanakantā bahujanamanāpā .
tathārūpiṃ vācaṃ bhāsitā hoti.

‘‘Samphappalāpaṃ pahāya samphappalāpā paṭivirato hoti.
Kālavādī bhūtavādī atthavādī dhammavādī vinayavādī nidhānavatiṃ vācaṃ bhāsitā hoti kālena sāpadesaṃ pariyantavatiṃ atthasaṃhitaṃ.

Evaṃ kho, gahapatayo, catubbidhaṃ vācāya dhammacariyāsamacariyā hoti.

‘‘Kathañca, gahapatayo, tividhaṃ manasā dhammacariyāsamacariyā hoti?
Idha, gahapatayo, ekacco anabhijjhālu hoti, yaṃ taṃ parassa paravittūpakaraṇaṃ taṃ nābhijjhātā hoti .
‘aho vata yaṃ parassa taṃ mamassā’ti!

‘‘Abyāpannacitto kho pana hoti appaduṭṭhamanasaṅkappo .
‘ime sattā averā abyābajjhā anīghā sukhī attānaṃ pariharantū’ti.


‘‘Sammādiṭṭhiko kho pana hoti aviparītadassano .
‘atthi dinnaṃ atthi yiṭṭhaṃ atthi hutaṃ, atthi sukatadukkaṭānaṃ kammānaṃ phalaṃ vipāko, atthi ayaṃ loko atthi paro loko, atthi mātā atthi pitā, atthi sattā opapātikā,
atthi loke samaṇabrāhmaṇā sammaggatā sammāpaṭipannā ye imañca lokaṃ parañca lokaṃ sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedentī’ti.
Evaṃ kho, gahapatayo, tividhaṃ manasā dhammacariyāsamacariyā hoti.
‘‘Evaṃ dhammacariyāsamacariyāhetu kho, gahapatayo, evamidhekacce sattā kāyassa bhedā paraṃ maraṇā sugatiṃ saggaṃ lokaṃ upapajjanti.
‘‘Ākaṅkheyya ce, gahapatayo, dhammacārī samacārī .
‘aho vatāhaṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā khattiyamahāsālānaṃ sahabyataṃ upapajjeyya’nti;
ṭhānaṃ kho panetaṃ vijjati, yaṃ so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā khattiyamahāsālānaṃ sahabyataṃ upapajjeyya.
Taṃ kissa hetu?
Tathā hi so dhammacārī samacārī.

‘‘Ākaṅkheyya ce, gahapatayo, dhammacārī samacārī .
‘aho vatāhaṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā brāhmaṇamahāsālānaṃ…pe…
gahapatimahāsālānaṃ sahabyataṃ upapajjeyya’nti;
ṭhānaṃ kho panetaṃ vijjati, yaṃ so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā gahapatimahāsālānaṃ sahabyataṃ upapajjeyya.
Taṃ kissa hetu?
Tathā hi so dhammacārī samacārī.

‘‘Ākaṅkheyya ce, gahapatayo, dhammacārī samacārī .
‘aho vatāhaṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā cātumahārājikānaṃ devānaṃ sahabyataṃ upapajjeya’nti;
ṭhānaṃ kho panetaṃ vijjati, yaṃ so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā cātumahārājikānaṃ devānaṃ sahabyataṃ upapajjeyya.
Taṃ kissa hetu?
Tathā hi so dhammacārī samacārī.

‘‘Ākaṅkheyya ce, gahapatayo, dhammacārī samacārī .
‘aho vatāhaṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā tāvatiṃsānaṃ devānaṃ…pe…
yāmānaṃ devānaṃ…
tusitānaṃ devānaṃ…
nimmānaratīnaṃ devānaṃ…
paranimmitavasavattīnaṃ devānaṃ…
brahmakāyikānaṃ devānaṃ sahabyataṃ upapajjeyya’nti;
ṭhānaṃ kho panetaṃ vijjati, yaṃ so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā brahmakāyikānaṃ devānaṃ sahabyataṃ upapajjeyya.
Taṃ kissa hetu?
Tathā hi so dhammacārī samacārī.

‘‘Ākaṅkheyya ce, gahapatayo, dhammacārī samacārī .
‘aho vatāhaṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā ābhānaṃ devānaṃ sahabyataṃ upapajjeyya’nti;
ṭhānaṃ kho panetaṃ vijjati, yaṃ so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā ābhānaṃ devānaṃ sahabyataṃ upapajjeyya.
Taṃ kissa hetu?
Tathā hi so dhammacārī samacārī.

‘‘Ākaṅkheyya ce, gahapatayo, dhammacārī samacārī .
‘aho vatāhaṃ kāyassa bhedā paraṃ maraṇā parittābhānaṃ devānaṃ…pe…
appamāṇābhānaṃ devānaṃ…
ābhassarānaṃ devānaṃ…
parittasubhānaṃ devānaṃ…
appamāṇasubhānaṃ devānaṃ…
subhakiṇhānaṃ devānaṃ…
vehapphalānaṃ devānaṃ…
avihānaṃ devānaṃ…
atappānaṃ devānaṃ…
sudassānaṃ devānaṃ…
sudassīnaṃ devānaṃ…
akaniṭṭhānaṃ devānaṃ…
ākāsānañcāyatanūpagānaṃ devānaṃ…
viññāṇañcāyatanūpagānaṃ devānaṃ …
ākiñcaññāyatanūpagānaṃ devānaṃ…
nevasaññānāsaññāyatanūpagānaṃ devānaṃ sahabyataṃ upapajjeyya’nti;
ṭhānaṃ kho panetaṃ vijjati, yaṃ so kāyassa bhedā paraṃ maraṇā nevasaññānāsaññāyatanūpagānaṃ devānaṃ sahabyataṃ upapajjeyya.
Taṃ kissa hetu?
Tathā hi so dhammacārī samacārī.

‘‘Ākaṅkheyya ce, gahapatayo, dhammacārī samacārī .
‘aho vatāhaṃ āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyya’nti;
ṭhānaṃ kho panetaṃ vijjati, yaṃ so āsavānaṃ khayā anāsavaṃ cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ diṭṭheva dhamme sayaṃ abhiññā sacchikatvā upasampajja vihareyya.
Taṃ kissa hetu?
Tathā hi so dhammacārī samacārī’’ti.
Evaṃ vutte, sāleyyakā brāhmaṇagahapatikā bhagavantaṃ etadavocuṃ .
‘‘abhikkantaṃ, bho gotama, abhikkantaṃ, bho gotama!
Seyyathāpi, bho gotama, nikkujjitaṃ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṃ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṃ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṃ dhāreyya, cakkhumanto rūpāni dakkhantīti.
Evamevaṃ bhotā gotamena anekapariyāyena dhammo pakāsito.

Ete mayaṃ bhavantaṃ gotamaṃ saraṇaṃ gacchāma dhammañca bhikkhusaṅghañca.
Upāsake no bhavaṃ gotamo dhāretu ajjatagge pāṇupete [pāṇupetaṃ (ka.)] saraṇaṃ gate’’ti.

1)
テーラワーダ諸国では非常に有名な慈悲の句です。
mn41_2.txt · 最終更新: by h1roemon