ユーザ用ツール

サイト用ツール


upaṭṭhati
upaṭṭhātiupaṭṭhahatiupaṭṭhitaupaṭṭhāna
仕える接見・奉仕・看護・診察・給仕する現前した接見

upa:近くに + ṭhāti:立つ、とどまる

何か(誰か)が近くに出現していることを示す言葉です。paccupaṭṭhita:現起と近い意味です。
人に対して使う場合の訳語として”接見”を追加しました。

類語 upanissayati:親近する、 upāsati:近坐する


Imā kho, āvuso, tisso vedanā aniccā. 友よ、これら三種の無常です。
Yadaniccaṃ taṃ dukkhanti viditaṃ [viditā (ṭīkā)], yā vedanāsu nandī sā na upaṭṭhāsī’ti. 無常なるもの、それはであると見出されたとき、のうちに喜び現前しませんでした』と。
出典: sn12.32
Agamāsi ca kho so brahmā aparena samayena bhagavato upaṭṭhānaṃ arahato sammāsambuddhassāti. 後になってその梵天は、かの阿羅漢正等覚者たる世尊へ接見に行ったという。
出典: sn6.6
upaṭṭhitassatino upaṭṭhitassatīhi saddhiṃ saṃsandanti samenti; 現前者たちは、現前者たちと一緒に交わり集まり、
出典: sn14.17
upasaṅkamitvā addasa bhagavantaṃ tasmiṃ vanasaṇḍe nisinnaṃ pallaṅkaṃ ābhujitvā ujuṃ kāyaṃ paṇidhāya parimukhaṃ satiṃ upaṭṭhapetvā. 近づくと、その森林で、結跏を組んで座り、まっすぐ定置し、面前現前された世尊を見た。
出典: sn7.10
Evameva kho, bhikkhave, idhekacco bhikkhu lābhasakkārasilokena abhibhūto pariyādiṇṇacitto pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya gāmaṃ vā nigamaṃ vā piṇḍāya pavisati arakkhiteneva kāyena arakkhitāya vācāya arakkhitena cittena, anupaṭṭhitāya satiyā, asaṃvutehi indriyehi.  まさにそのように比丘たちよ、ここに利得、恭敬、名誉により打ち負かされ、取り尽くされたある比丘が午前に着衣して、鉢と衣を持って村や町に托鉢に入ります。も守られず、も守られず、も守られず、現前せず、諸根防護されないままに。 
出典: sn17.9
‘‘devadattassa, bhante, ajātasattukumāro pañcahi rathasatehi sāyaṃ pātaṃ upaṭṭhānaṃ gacchati, pañca ca thālipākasatāni bhattābhihāro abhiharīyatī’’ti.「尊者よ、アジャータサットゥ青年は朝夕に五百台の車でデーヴァダッタに接見に行き、そして食事提供者として五百の壺料理を運ばせています」と。
出典: sn17.36
Evameva kho, bhikkhave, bhavissanti bhikkhū anāgatamaddhānaṃ, ye te suttantā tathāgatabhāsitā gambhīrā gambhīratthā lokuttarā suññatappaṭisaṃyuttā, tesu bhaññamānesu na sussūsissanti na sotaṃ odahissanti na aññā cittaṃ upaṭṭhāpessanti na ca te dhamme uggahetabbaṃ pariyāpuṇitabbaṃ maññissanti’’. 比丘たちよ、未来の時に比丘たちは、まさにそのようになるでしょう。かの如来によって語られたそれらの経、深遠で、意味も深遠であり、出世間の、空性に関連したそれらが説かれるとき、よく聞こうとせず、を傾けず、開悟現前させず1)、またそれらの把握されるべきもの、記憶されるべきものと思わないでしょう。
1)
aññā cittaṃを複合語とみました。
出典: sn20.7
Yasmiñca khvāhaṃ, bho bhāradvāja, samaye rakkhiteneva kāyena, rakkhitāya vācāya, rakkhitena cittena, upaṭṭhitāya satiyā, saṃvutehi indriyehi antepuraṃ pavisāmi, na maṃ tathā tasmiṃ samaye lobhadhammā parisahanti. しかし友バーラドヴァージャよ、私が、が守られ、言葉が守られ、が守られ、現前し、諸根防護された状態で後宮に入ると、そのときは貪り諸法が私を征服することはないのです。
出典: sn35.127
‘‘Idha, brāhmaṇa, ekacco cakkhunā rūpaṃ disvā piyarūpe rūpe adhimuccati, appiyarūpe rūpe byāpajjati, anupaṭṭhitakāyassati [anupaṭṭhitāya satiyā (syā. kaṃ. pī. ka.) upari āsīvisavagge avassutasutte pana ‘‘anupaṭṭhitakāyassatī’’tveva sabbattha dissati] ca viharati, parittacetaso tañca cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ yathābhūtaṃ nappajānāti yatthassa te uppannā pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhanti.「ここに婆羅門よ、ある者はを見て、愛しき志向し、嫌な悪意をもち、現前しないまま住します。小さいの者は、そこで彼に生じた悪しき不善諸法が残りなく滅する、あの心解脱慧解脱如実了知しません。
出典: sn35.132
Viditā saññā uppajjanti, viditā upaṭṭhahanti, viditā abbhatthaṃ gacchanti. 諸想が、生じるのが知られ現前するのが知られ、没滅するのが知られます。
Evaṃ kho, bhikkhave, bhikkhu sampajāno hoti. 比丘たちよ、このように比丘は正知しています。
出典: sn47.35
Idha, bhikkhave, bhikkhu cakkhunā rūpaṃ disvā piyarūpe rūpe adhimuccati, appiyarūpe rūpe byāpajjati, anupaṭṭhitakāyassati ca viharati parittacetaso, tañca cetovimuttiṃ paññāvimuttiṃ yathābhūtaṃ nappajānāti, yatthassa te uppannā pāpakā akusalā dhammā aparisesā nirujjhanti…pe… 比丘たちよ、ここに比丘はを見て、愛しき志向し、嫌な悪意をもち、現前しないまま住します。小さいの者は、そこで彼に生じた悪しき不善諸法が残りなく滅する、あの心解脱慧解脱如実了知しません。 …中略…
出典: sn35.244

mn10_1:「比丘たちよ、ここに比丘は森に行き、樹の根元に行き、あるいはき家に行き、結跏を組み、まっすぐ定置して、面前現前させて座る。」

upaṭṭhati.txt · 最終更新: by h1roemon